1. 1. شرط اقتصادی یا توسعۀ روابط بین‌المللی؛

 

1. 1. شرط حقوقی یا عدم وحدت حقوقی؛

 

1. شرط سیاسی یا اغماض و گذشت قانون‌گذار و قاضی.

۱- شرط اقتصادی یا توسعۀ روابط بین‌المللی:

 

هرگاه افرادی از کشور خود به کشورهای دیگری سفر نمایند و یا اموال و اشیا توسط مبادلات از کشوری به کشور دیگر منتقل شوند، اولین عامل پیدایش تعارض قوانین حاصل می‌شود. ‌بنابرین‏ هرچه روابط بین‌المللی توسعۀ بیشتری یابند، موارد تعارض بیشتر شده و اهمیت این رشته نمایان‌تر می‌گردد.

 

در واقع، موضوع تعارض قوانین هنگامی مطرح می‌شود که یک مسئلۀ حقوقی لااقل به دو کشور مربوط باشد؛ به عبارت دیگر، یک عامل خارجی باید حتماً وجود داشته باشد و در اثر وجود عامل خارجی دو قانون (داخلی و خارجی) مطرح گردد تا بتوان از تعارض قوانین و حقوق بین‌الملل خصوصی صحبت نمود؛ والّا بدون عامل خارجی، موضوع مربوط به حقوق بین‌الملل خصوصی نمی‌باشد.

 

۲- شرط حقوقی یا عدم وحدت حقوقی:

 

برای پیدایش تعارض قوانین، لازم است بین نظام‌های حقوقی که در موضوع بین‌المللی دخالت دارند، اختلافی وجود داشته باشد؛ زیرا هرگاه قوانین و مقررات دو کشور در مسئلۀ مورد بحث یکسان باشد، هرگز مسئلۀ تعارض مطرح نمی‌شود.

 

۳- شرط سیاسی یا اغماض و گذشت قانون‌گذار و قاضی:

 

‌در صورتیکه قانون‌گذار و قاضی همواره بخواهد اجرای قانون خود را لازم بداند و اجرای قانون خارجی را در قلمرو خود تجویز ننماید، حتی با مطرح‌شدن تعارض و جمع‌شدن شرایط (۱) و (۲) که ذکر شد، راه‌حلی برای تعارض قوانین نمی‌توان یافت و قانون داخلی اجرا می‌شود. ‌بنابرین‏ با توسعۀ روابط بین‌الملل، باید از طرف مقنن در مواردی اجازۀ اجرای قانون خارجی داده شود و قاضی نیز حق اجرای قانون خارجی در موارد مجاز را داشته باشد.

 

۱-۲-۲- انواع تعارض قوانین در حمل‌ونقل مرکّب

 

۱-۲-۲-۱- تعارض رژیم‌های حقوقی ملی با یکدیگر

 

۱-۲-۲-۱-تعارض مثبت

 

تعارض مثبت زمانی حادث می‌گردد که مسئله‌ای با دو کشور ارتباط پیدا می‌کند و قواعد حل تعارض هر کشور قانون خود را صلاحیت‌دار می‌شناسد؛ مثل موردی که در خصوص احوال شخصیه و حقوق ارثیۀ ایرانیان مقیم خارجه دعوایی در دادگاه ایران مطرح باشد. در این مورد، چون نظام ایرانی حل تعارض، احوال شخصیه و حقوق ارثیۀ کلیۀ اتباع ایران را ولو اینکه مقیم در خارجه باشند تابع قانون ایران می‌داند.^[۶] پس هرگاه محل اقامت ایشان، احوال شخصیه و حقوق ارثیه را تابع قانون اقامتگاه بداند، ناچار بین قواعد ایرانی و قواعد خارجی تعارض مثبت حادث می‌گردد؛ زیرا ازنظر قاضی ایرانی، قانون ایران باید حاکم باشد و حال آنکه ازنظر قاضی کشور خارجی، قانون آن کشور باید حکومت داشته باشد. راه‌حل این نوع تعارض نسبتاً ساده است؛ زیرا دادگاه هر کشور سرانجام قانون خود را نسبت به موضوع متنازع‌فیه اعمال می‌کند.^[۷]

 

۱-۲-۲-۱-تعارض منفی

 

این نوع تعارض که بیشتر تحت عنوان «دکترین احاله» شناخته شده، برخلاف تعارض مثبت، زمانی حادث می‌گردد که پرونده‌ای با دو کشور ارتباط پیدا می‌کند و قواعد حل تعارض هیچ‌کدام قانون خود را واجد صلاحیت نمی‌شناسد؛ اعم از اینکه هر کشور حل پرونده را به قانون کشور دیگر (که دعوی در آنجا مطرح است) ارجاع دهد یا آنکه حل پرونده را به قانون کشور ثالثی ارجاع دهد.

 

‌بنابرین‏ تعارض منفی در جایی بروز می‌یابد که هیچ حوزه قضایی صالح به رسیدگی نباشد. در این خصوص باید گفت تاکنون کشورهای زیادی اقدام به وضع قانون در این خصوص کرده‌اند و همچنین بسیاری در شرف تصویب قوانین می‌باشند. البته تعداد کشورهایی که در این حوزه قانونی ندارند کم نیست و به همن دلیل اگر معضلی در این خصوص در این کشورها به وجود آید به نظر می‌رسد مشکلات زیادی بروز خواهد کرد؛ زیرا این کشورها هنوز هیچ اقدامی در خصوص صلاحیت انجام نداده اند تا بتوانند حوزه های صلاحیت در رسیدگی و اجراء را مشخص سازند.

 

مثلاً هرگاه بین زن و شوهر خارجی که در ایران اقامت دارند دعوای طلاقی مطرح باشد، چنانچه نظام خارجی، طلاق را تابع قانون اقامتگاه بداند، در این صورت، بین نظام ایرانی و نظام خارجی تعارض منفی به وجود می‌آید؛ زیرا حقوق بین‌الملل خصوصی ایران اتباع خارجی مقیم در خاک ایران را ازحیث مسائل مربوط به احوال شخصیه (ازجمله طلاق) مطیع قوانین و مقررات دولت متبوع خود می‌داند؛ حال آنکه حقوق بین‌الملل خصوصی کشور خارجی، احوال شخصیه (ازجمله طلاق) را تابع قانون اقامتگاه می‌داند. پس اگر فرض کنیم زن و شوهری که در ایران اقامت دارند انگلیسی باشند، دعوای طلاق آن‌ ها ازنظر قاضی ایرانی تابع قانون انگلیس است؛ حال آنکه ازنظر قاضی انگلیسی، تابع قانون ایران است.^[۸]

 

‌بنابرین‏، مسئلۀ احاله، به دو صورت ممکن است ظاهر شود:

 

الف) احالۀ درجه‌اول: احاله‌ای است که قانون خارجی، حکم پرونده را به قانون کشوری واگذار می‌کند که پرونده در آنجا مطرح است.

 

ب) احالۀ درجه‌دوم: احاله‌ای است که قانون خارجی، حکم پرونده را به قانون کشور ثالثی واگذار می‌کند.^[۹]

 

رویۀ قضایی فرانسه، احالۀ درجه‌اول را صریحاً مورد قبول قرار داده است؛ اگرچه درمورد احالۀ درجه‌دوم تردید بیشتری وجود داشته و دادگاه‌های فرانسه تا آغاز نیمۀ دوم قرن بیستم آن را نمی‌پذیرفتند، ولی بعداً این احاله نیز مورد قبول رویۀ قضایی فرانسه واقع شده است.^[۱۰]

 

۱-۲-۲-۲- تعارض‌های موجود کنوانسیون‌های بین‌المللی با یکدیگر

 

همان طور که در بالا ذکر شد، کنوانسیون وین^[۱۱] به پیش‌نویس‌کنندگان معاهدات اجازه می‌دهد که جایگاه معاهداتشان را درجایی که قواعدشان با کنوانسیون دیگر ناسازگار است مشخص دارند. در تاریخ رژیم‌های حمل‌ونقل، نخستین نسخۀ کنوانسیون حمل ریلی^[۱۲] CIM در ۱۸۹۳ اجرایی شد. از آن زمان به بعد، بسیاری از رژیم‌های حمل‌ونقل به‌وسیلۀ پروتکل‌ها یا سایر اسناد اصلاح شدند. از آنجایی که این پروتکل‌های اصلاحی کمک چندانی نکرده و حتی در برخی موارد منجر به تعارض با اسناد اولیه شدند، مقررات حل تعارض کنوانسیون‌ها در معاهده یا پروتکل جدید وارد گردید. برخلاف مادۀ ۳۰ کنوانسیون وین، این شرط می‌تواند به پیشگیری از تعارض منجر شود تا اینکه مشخص شود در صورت تعارض، کدام کنوانسیون اعمال خواهد شد. باید گفت که تنها مقرراتی است که باعث می‌شوند محدودۀ اعمال سند محدودتر گردد و بدین‌ترتیب تعارض پیش می‌آید و می‌توانند از تعارض، پیشگیری نمایند. مقررات سند جدیدتر که به رژیم جدیدتر نسبت به رژیم قبلی اولویت می‌دهد باعث نمی‌گردد که رژیم‌های ناسازگار از اعتبار بیفتد. آن‌ ها برای اصول راهنمایی که مقرراتی را برای حل تعارض همانند مادۀ ۳۰ وین دارند، مقرر می‌دارند.

 

 

امروزه ثابت شده است که تغذیه،تاثیر بسیار مهمی بر اعصاب و روان انسان دارد.اثرات متقابل جسم و روان بر یکدیگر،امری است که امروزه به طور کامل به اثبات رسیده است و اگر ادعا کنیم عواملی که بر سلامت جسم تاثیر می گذارنددر حفظ سلامت روان نیز اثرات مهم وقابل توجهی دارند سخنی به گزاف نگفته ایم.تغذیه یکی از عوامل مؤثر در سلامت جسم است و به همان نسبت نیز در سلامت اعصاب و روان اثرات قابل توجهی دارد.تغذیه ی ناکافی و نا مناسب می‌تواند اثرات نا مطلوبی بر اعصاب و روان انسان به جاگذارد و حتی موجب افسردگی شدید و اختلالات عصبی جدی شود.از طرف دیگر اعصاب و روان نیز اثرات بسیار مهم و قابل توجهی بر تغذیه انسان دارد و عوارض عصبی و روانی می‌تواند موجب اختلالات تغذیه ای شده و به سلامت انسان لطمات فراوانی وارد سازد.

 

اینک اثرات متقابل تغذیه و اعصاب و روان را به طور خلاصه بررسی می‌کنیم.۱)کربوهیدرات ها یا مواد قندی_نشاسته ای:سلول های عصبی انرژی مورد نیاز خود را صرفا از گلوکز تامین می‌کنند.گلوکز فرم ساده کربوهیدرات است که قابل جذب در دستگاه گوارش می‌باشد.مواد قندی_نشاسته ای برای این که جذب شوند باید به فرم قند ساده یعنی گلوکز تبدیل شوند.چنان چه در برنامه غذایی روزانه کمبود کربوهیدرات وجود داشته باشد انرژی به مقدار کافی به سلول های عصبی نمی رسد،در نتیجه سلول های عصبی دچار کمبود انرژی شده و نمی توانند کار خود را به خوبی انجام دهند که این امر موجب بروز ناراحتی های عصبی خواهد شد.هم چنین محدودیت شدید کربوهیدرات به مدت طولانی باعث پایین آمدن قند خون می شود که ‌به این حالت هیپوگلیسمی می‌گویند و عوارض آن عبارتند از :اضطراب و سایر عوارض عصبی،۲)مواد پروتئینی :کمبود پروتئین در برنامه غذایی روزانه موجب بروز عوارض عصبی ناشی از این کمبود می شود،۳)ویتامین ها :ویتامین های گروه ب و ویتامین ث در سلامت سیستم عصبی تاثیر زیادی دارند.ویتامین هایی که در سلامت اعصاب موثرند و کمبودشان عوارض عصبی ایجاد می‌کند عبارتند از ویتامین های ب۱، ب۳، ب۵، ب۶و ب۱۲٫برخی از این ویتامین ها در سوخت و ساز مواد قندی _نشاسته ای مؤثر بوده و انرژی لازم برای سلول های عصبی را فراهم می‌کنند.‌بنابرین‏ با کمبود آن ها انرژی لازم و کافی به سلول های عصبی نرسیده و در کار سیستم عصبی اختلال ایجاد می شود که این امر منجر به بروز ناراحتی های عصبی می شد.ویتامین ث نیز در ساخته شدن موادی مؤثر است که موجب انتقال پیام های عصبی از یک سلول به سلول دیگر می‌شوند.‌بنابرین‏ کمبود آن باعث بروز ناراحتی های عصبی می شود.عوارض ناشی از کمبود ویتامین ث در موارد شدید عبارت است از اضطراب،تندخویی وافسردگی و۴)موادمعدنی:مواد معدنی نیز در سلامت و فعالیت دستگاه عصبی موثرند،موادی که در این ارتباط نقش مهمی دارند عبارتند از الف)ید.یک ماده معدنی است که در تکامل دستگاه عصبی مؤثر است.ب)منیزیم.در سلامت دستگاه عصبی مؤثر است و کمبود آن عوارض عصبی از قبیل تحریک پذیری و آشفتگی روانی ایجاد می‌کند.ج)آهن.کمبود آهن موجب کم خونی می شود و در این عارضه به علت آن که خون به مقدار کافی ولازم به سلول هاازجمله سلول های عصبی نمی رسدعوارض عصبی نمود می‌یابد.مصرف شکلات نیز تاثیر منفی بر سلامت روان بسیاری از افراد دارد به طوری که فرد با خوردن یک تکه شکلات دچار تنش عصبی می شود. (www.blogfa.com)

 

غذاو شیوه ی تغذیه یکی از عوامل مهم حفظ سلامتی در درمان و پیشگیری بیماری ها از جمله بیماری های روانی می‌باشد و پژوهش هایی که به ویژه در دو دهه اخیر به عمل آمده نشان دهنده و موید این موضوع است.سلامت روان ارتباط مستقیم با سلامت اعصاب فرد دارد.

 

رژیم غذایی یکی از عوامل مهمی است که در سلامتی انسان ها نه فقط از نظر جسمی،بلکه به صورت مؤثر در جنبه‌های روحی و روانی نقش حیاتی دارد.دستگاه پیچیده عصبی مسئول جمع‌ آوری و تجزیه و تحلیل اطلاعات از محیط خارجی و داخلی بدن،ذخیره تجربه ها و تنظیم سیستم بدن است.همه ی بخش های بدن را به هم ارتباط می‌دهد وهر عمل آگاهانه وغیر آگاهانه درداخل بدن رالحظه به لحظه کنترل می‌کند.اعمال غیرارادی مانند گردش خون وعمل هضم و جذب تا افکار و احساسات و ادراک حسی و آنچه شخص احساس می‌کند یا انجام می‌دهد.تحقیقات علمی نشان می دهدکه تغذیه خوب برای رشد مناسب و عملکرد صحیح دستگاه عصبی ضروری است.مشاهده شده که استفاده به جا وصحیح مواد غذایی در تسکین بعضی از اختلالات دستگاه عصبی مؤثر بوده و باعث آرامش روحی می‌گردد. (اورسل،۱،۱۳۸۱)

 

خوردن بعضی از مواد غذایی و یا عدم مصرف کافی آن نیز شخص را دچار بیماری می‌کند.بین غذایی که مصرف می‌کنیم و کمبودهای ناشی از آن و نابه سامانی های روانی و عصبی رابطه وجود دارد. کمبود یا افزایش بعضی از مواد غذایی در بدن واکنش های روانی و هیجانات عصبی را در پی دارد.ما باید این اصل را که تعدادی از واکنش های روانی و اختلالات عصبی ما از کیفیت و کمیت غذایی که می خوریم ،سرچشمه می‌گیرد بپذیریم.تغذیه می‌تواند عاملی مؤثر و مهم در از بین بردن ناراحتی های عصبی و گامی مؤثر در جلوگیری از نابه سامانی های روانی بردارد.شاید هرگز نشود تصور کرد که غذا تا این حد در شخصیت و واکنش های عصبی و روانی اثر داشته باشد. (واتسن،۱۳۷۱،۹۷)

 

ما از بررسی عقاید گروهی از متخصصان تغذیه ‌به این نتیجه رسیده ایم که بین روان و تغذیه جسمانی رابطه مستقیم و نزدیکی وجود دارد و به طور کلی غذایی را که ما می خوریم پس از یک سلسله فعل و انفعال لازم به مواد انرژی زا مبدل می شود و این مواد انرژی زا هستند که در واقع سرنوشت مغز و چگونگی انجام وظایف و واکنش های آن را تعیین می‌کنند. (واتسن،۱۳۷۱،۳۲)

 

به طور قطع ثابت شده که غذاها در حالات روحی ما تاثیر فراوان دارند و هرکس باید وضع روحی خود را بشناسد و با اطلاع از همان وضع،غذای مورد علاقه خود را انتخاب کند.این مطلب صحیح نیست که انسان هر غذایی راکه دوست دارد بخورد بلکه بایستی غذایی بخورد که برای سلامت جسم و آرامش روح و روان او مفید باشد و باعث تغییراتی در ساختمان جسمانی و فکری او نشود. (فروزین،۱۳۷۸،۱۳۹)

 

احساس مفید بودن در کار در افزایش شادی، احساسات ارزشمندی، عزت نفس و اعتبار اجتماعی افراد بسیار مؤثر است.

 

اصل چهارم:برنامه ریزی و سازماندهی بهتر

 

نتایج تحقیقات نشان از شادتر بودن افرادی دارد که در کارها برنامه ریزی و سازماندهی بهتری دارند. برنامه ریزی از آن جهت مهم است که باعث هدف دار بودن کارها و عدم طفره رفتن و به تعویق انداختن آن می شود. آموزش تکنیک های مدیریت زمان بر فراگیران در این اصل کمک زیادی به آنان می‌کند.

 

شریعتمداری (۱۳۷۸) اعتقاد دارد یکی از عوامل بهداشت روانی مشخص بودن هدف آن ها در زندگی است. هدف جهت کارو فعالیت را مشخص می‌کند ‌و وقتی افراد باتلاش خود به هدف ‌نزدیکتر‌می شوند و از اینکه می بینند تلاش آن ها بی نتیجه نیست احساس شادی می‌کنند. زندگی برای فرد که در آن هدف معینی ندارد بی معنی و فاقد ارزش است.

اصل پنجم :دور کردن نگرانی ها

 

یکی از مهمترین یافته ‌در مورد افراد شاد این است که آن ها بسیار کمتر از افراددیگر نگران می‌شوند. فوردایس نگرانی را دشمن شماره یک شادی می‌داند. در این اصل به فراگیران آموزش داده می شود که افکار منفی را از خود دور سازند زیرا این افکار شادی آن ها را کاهش می‌دهد. از فراگیران خواسته می شود که افکار منفی روزانه خود را فهرست کنند بعد از چند هفته تحلیل و بررسی موارد نگرانی برای فراگیران اثبات می شود که اغلب نگرانی های بی مورد و فراتر از توانایی و کنترل آن ها بوده است ‌بنابرین‏ لازم نیست شخص شاد ی خود را به خاطر چنین افکاری کاهش دهد. داشتن نظم منطقی در انجام امور نیز از فراوانی و شدت افکار نگران کننده می کاهد.

 

اصل هفتم:تفکر مثبت و خوش بینانه

 

از مهمترین ویژگی‌های افراد شاد تفکر مثبت و خوش بینی است.بر مبنای همین اصل فوردایس در آموزش‌های خود به ایت امر می پردازد که شادکامی فرد به تعداد افکار مثبت و تجارب خوشایدی که در طول روز تجربه می‌کند بستگی دارد این به طرق مختلف در فرایند ایجاد شادی تاثیر گذار می‌باشد.

 

خوشبینی ‌تفسیر و برداشت مثبت از وقایع است.از نظر فوردایس شادی از داشتن چیزی حاصل نمی شود بلکه به طرز نگاه فرد بستگی دارد.برای آموزش این امر فوردایس سناریوهایی از زندگی واقعی افراد متعدد مطرح می کرد واز فراگیران می خواست که مثبت ترین و منفی ترین برداشت ها را ‌در مورد آن ها ابراز نمایند.بر اساس این اصل فراوانی برداشت های مثبت فرد را خوش بین و فراوانی برداشت های منفی فرد را بدبین می‌کند.فوردایس برای تقویت خوش بینی افراد از آن ها می خواست که از وقایع ناگوار تفسیرهای مثبتی ارائه کنند.وی همچنین به فراگیران آموزش می‌داد که در زمان قبل از شروع و حین انجام هر کاری تصور کنند که آن کار را با موفقیت به پایان خواهند برد.ارائه تکنیک‌های جایگزینی فکر،نظارت ذهنی،خیال پردازی ذهنی و تهیه فهرستی از رویدادهای مثبت و تفسیر مثبت از وقایع روزمره سفارش می شود.

 

اصل هشتم:زندگی در زمان حال

 

تحقیقات نشان از توجه ویژه افراد شاد به زمان حال دارد واینکه آن ها سعی می‌کنند با توجه به امکاناتشان حداکثر لذت را از فعالیت‌های روزانه خود ببرند. به اعتقاد فوردایس شادی همواره در «اینجا و اکنون» واقع است و نه «در جایی دیگر و زمانی دیگر».افراد آگاه می دانند که زندگی در صورتی با خوشی و موفقیت توأم خواهد شد که آن ها امروز را دریابند.به عبارتی امروز بنیان و پی و فردا به منزله سقف منزل است و استحکام سقف وقتی ممکن خواهد بود که بنیان آن محکم باشد.افراد شاد به جای مشغول کردن ذهن خود با رویدادهای تلخ گذشته و رویاپردازی های آینده سعی می‌کنند از زندگی حال خود لذت ببرند.

 

اصل نهم:پرورش شخصیت سالم

 

بر خلاف برخی انتقادها که امروزی که افراد شاد را مجنون می دانند تحقیقات متعدد حاکی از آن است که افراد شاد سلامت روانی بالایی دارند و به ‌طور معناداری نسبت به سایر افراد کمتر از مشکلات و ناراحتی های روانی رنج می‌برند.فوردایس در اصل نهم برنامه خود اصول سلامت روانی را مطرح می‌کند که عباتند از:

 

دوست داشتن خود:این موضوع به داشتن خودپنداره مثبت که یکی از عناصر شخصیتی فردی می‌باشد اشاره دارد.فراگیران یاد می گیرند که احساس و نگرش خود را بررسی و اگر برداشت نادرست و منفی نسبت به خود دارند آن را حذف کنند.آن ها یاد می گیرند که لازم نیست کامل‌ترین فرد باشند.

 

پذیرش خود:اشاره به محدودیت‌ها و کمبودهای شخصی دارد.افراد یاد می گیرند که چگونه این محمدودیتها را برطرف سازند و اگر برطرف شدنی نیست چگونه با آن ها کنار بیایند.

 

شناخت خود:انسان زمانی می‌تواند تصمیم درست بگیرد که خود را بشناسد و تعیین کند که آیا توانایی لازم برای اجرای موفقیت آمیز آن تصمیم را دارد یا نه.فوردایس اعتقاد دارد که بین تصمیم درست و اجرای آن و شادی ارتباط وجود دارد.

 

کمک به خود:حب ذات یکی از بهترین و اساسی ترین پایه های ثابت تربیت انسان می‌باشد.‌بنابرین‏ تشویق و ترغیب به انجام رفتاری که این میل را ارضاء کند می‌تواند یکی از راه های آموزش باشد.به فراکیران آموزش داده می شود که به خود با تمام محدودیت‌ها احترام گذاشته از طریق گوناگون از جمله توانمندی و شایستگی،تسلط،کنترل سرنوشت وجهت گیری درونی سعی کنند که به خود کمک کرده و به طور مستقل در زندگی موفق شوند.

 

اصل دهم:پرورش شخصیت اجتماعی و برون گرا

 

یکی از ویژگی‌های افراد شاد،برون گرایی و اجتماعی بودن است که پس از خوش بینی مهمترین ویژگی افراد شاد می‌باشد.‌بنابرین‏ فوردایس در برنامه خود ‌بر آموزش این موضوع به افراد هم از بعد شناختی و هم از بعد رفتاری تأکید دارد.در بعد شناختی به فراگیران آموزش داده می شود که برون گرایی مهمترسن راه رسیدن به شادی است و در بعد رفتاری تکنیک‌های ساده ای چون خندیدن بیشتر،قدردانی وسپاسگزاری از دیگران،آغاز بحث ‌و گفتگو،مطرح کردن عقاید و نظرات به طرق گوناگون ،دعوت کردن از دیگران،سخن محبت آمیزگفتن،داشتن ظاهر آراسته و…به فراگیران توصیه می شود.

 

اصل یازدهم:خود واقعی بودن

 

این موضوع نشان از این دارد که افراد شاد تمایل دارند که واقعا خودشان باشند.خود واقعی بودن به صفاتی مانند:طبیعی بودن،راحت،قابل اعتماد وبی ریا بودن،امین،بی آلایش صمیمی و واقع گرا بودن اشاره دارد.که این موضوع باعث راحتی و آسایش فرد در زندگی روزانه می شود ودیگر اینکه ترسی از قضاوت دیگران درباره خود نداشته که این موضوع باعث راحتی بیشتر می شود.

 

به فراگیران آموزش داده می شود که همیشه برای امور شاد و پرنشاط وارد معرکه شوند،از قضاوت دیگران نترسند وبه توانایی‌های خود اطمینان داشته باشند.اگر وارد کار نشوند همیشه در نقطه صفر خواهند ماند.از اشتباه کردن نترسند چون همه اشتباه می‌کنند واینکه با افراددیگر صادق باشند وبه خود جرات شکست در جمع را بدهند.

 

اصل دوازدهم:کنار گذاشتن مشکلات و احساسات منفی

 

این اصل ‌به این موضوع اشاره دارد که افراد شرکت کننده در کارگاه ممکن است از مشکلات متعددی ازجمله اعتیاد،اضطراب و…رنج ببرند.‌بنابرین‏ باید این افراد به صورت انفرادی مشاوره نموده و سعی در حل مشکل خود باشند.

 

1. 1. ۲- مالکیت زمانی، معاوت آموزش و تحقیقات قوه قضائیه ۱۳۸۹ ↑

 

1. 1. ۱٫ هم چنین است هرگاه یک خانه­ی دو طبقه موضوع عقد مهایات قرار گیرد باین صورت که یک پسر مالک منافع طبقه­ی دیگر شود که بعقیده گروه اول می ­تواند سهم خود را که از طریق مهایات به دست آورده است بثالث اجاره بدهد (مبسوط سرخسی- جلد ۲۰- ص۱۷۲) شرح فتح القدیر- جلد ۸- ص۲۸٫ ↑

   

 

1. 1. – نظریه سوم را امام سرخسی به ابوعلی الشاشی از فقهاء عامه نسبت داده است ابوعلی مذکور گاهی مهایات را مصداق عاریه شمرده است واین نظر درست نیست زیرا در تفاهم عرف عاریه­ی معوضه (نظیر هبه معوضه) دیده نشده است. ↑

 

1. 1. – آشتیانی،کتاب قضاءوشهادات.ص۲۹۲ ↑

 

1. 1. – میرزای قمی ، جامع الشتات، ص۲۱, بی تا ↑

 

1. 1. – گلپایگانی، مجمع المسائل، ج۲، ص۷۵, بی تا. ↑

 

1. 1. . گلپایگانی، مجمع المسائل، فارسی، جلد ۲، ص۷۶ ↑

 

1. 1. . همان مآخذ ↑

 

1. 1. . همان مأخذ- سوال ۱۸۰ ↑

 

1. 1. ۱٫ محمد جعفرلنگرودی،حقوق اموال، ج چهارم و گنج دانش،تهران ۱۳۷۶ ↑

 

1. 1. ۲٫ناصر کاتوزیان، حقوق مدنی ، دوره عقود معین ،ج۲،ص۷۵ ↑

 

1. 1. ۳٫ ناصرکاتوزیان، حقوق مدنی،دوره عقود معین،ج۲، زیرنویس شماره ۱۳۰ ↑

 

1. 1. ۴٫ محمدجعفر لنگرودی، مقاله مبحث افراز منافع، ص۱۵ ↑

 

1. 1. ۱٫ محمد جعفر لنگرودی، مقاله افراز منافع، ص۱۶ ↑

 

1. 1. ۱-. Fiction ↑

 

1. 1. ۲-.Declaratif. ↑

 

1. 1. ۱٫ قال هذه ناقله، لها شراب و لکم شرب یو م معلوم ↑

 

1. 1. 1. ۲٫ ‌بنابرین‏ برخلاف نظر ابوحنیفه صلح مبتنی بر تسامح در مهایات نیز راه پیدا می­ کند سرخسی ،مبسوط، جلد ۲۰،ص۱۷۴ ↑

   

 

1. 1. . همان مأخذ- سوال ۱۸۱ ↑

 

1. 1. ۱٫Time sharing ↑

 

1. 1. ۱٫ البته اطلاق بیع زمانی بر چنین واژه ای با توجه به تعاریف ‌و عناوینی که ذکر خواهد شد نادرست است لذا سعی خواهد شد تا از استعمال الفاظ بیع زمانی خودداری و به جای آن عبارت مالکیت زمان­بندی شده یا تایم شر استعمال کنیم. ↑

 

1. 1. . Hey Mack ↑

 

1. 1. . Wath is the them share puge 1 arailable at www. dfi. gow.uk ↑

 

1. 1. . ARDA ↑

 

1. 1. ۱٫ جزوه مرکز تحقیقات فقهی قوه قضائیه راجع به بیع زمانی، ص ۴ ↑

 

1. 1. . سعید،شریعتی، نشریه فقه اهل بیت شماره ۲۶٫ ↑

 

1. 1. . فرید قدس گویا«Timesharing» نهاد نوپای حقوقی در کشور» نشریه نارنجستان، سال چهارم- بهار ۱۳۸۳ ص۴ و ۵٫ ↑

 

1. 1. . احمد اصافلو،پیشین،ص۱۵۸ ↑

 

1. 1. . مسعود امامی،سلسله پژوهش‌های فقهی- حقوقی ۴ بین زمانی،چاپ اول نشر قضا، قم بهار ۱۳۸۷ ص۱۰۷ و ۱۲۴ و ۱۳۵ و ۱۳۷و ۱۴۰ ↑

 

1. 1. . پرویز نوین،بیع زمانی،ماهنامه آموزش دادگستری استان تهران- سال ششم شماره ۴۶٫ ↑

 

1. 1. . همان ص۱۵ ↑

 

1. 1. . همان ص۱۸ ↑

 

1. 1. . همان ص۱۵ ↑

 

1. 1. . تصویب مصوبه «اصلاح ائین­نامه ایجاد،اصلاح، تکمیل درجه­بندی ونرخ­گذاری تأسیسات ایرانگردی و جهانگردی و نظارت بر فعالیت آن ها» در تاریخ ۲۹/۹/۸۳ وزرای عضو شورای میراث فرهنگی و گردشگری که به تأیید درس جمهوری ↑

 

1. 1. – جمشید جعفرپور ،بیع استضاع، ص ۱۷۲ ↑

 

1. 1. – احمد اصانلو، همان، ص۸۸-۹۰ ↑

 

1. 1. – مسعود امامی، همان، ص۱۰۷ و ۱۲۴ و ۱۴۰ ↑

 

1. 1. ۴- حسن امامی، حقوق مدنی، ج ۲، ص ۱۵، ناصر کاتوزیان ، اموال و مالکیت ش ۱۴۴ ص ۱۳۹، محمد جعفری لنگرودی، مهایات (افراز منافع ص ۱ ۲) ↑

 

1. 1. ۵- سعید شریعتی، ص ۳۰، احمد اصانلو ص ۸۵ ، غلامعلی سیفی ص ۱ ↑

 

1. 1. ۶- صافی گلپایگانی ، ناصر مکارم شیرازی،حسین نوری همدانی ↑

 

1. 1. . محمد کاظم، یزدی،پیشین،ص ۲۴۷ ↑

 

1. 1. . ابوالقاسم نجم الدین جعفربن حسن (محقق حلی) ↑

 

1. 1. . شیح طوسی، النهایه فی المجرد فقه والقناوی،طبعه دارالاندلس،بیروت،ج۱ص۴۴۴ ↑

 

1. 1. . ابوالقاسم نجم الدینجعفربن الحسن،محقق حلی (ره)، شرایع الاسلام،ج۲،ص۱۷۹ ↑

 

1. 1. . کرکی. محقق و جامع المقاصدتحقیق ونشر مؤسسه‌ ال البیت ،ج۷، ص۸۷, بی تا ↑

 

1. 1. – محمدحسین نجفی، جواهرالکلام، تهران، چ۳ ،۱۳۷۶ ↑

 

1. 1. . ناصر کاتوزیان دوره مقدماتی ح. م درسهایی از عقود معین، ص۱۳۷ ↑

 

1. 1. – روح الله موسوی خمینی، تحریرالوسیله، ج۲، ص۱۵۲ ↑

 

1. 1. – میرزای قمی ،جامع الشتات، ص۲۱ ↑

 

1. 1. . سعیدشریعتی، بیع زمانی، فقه اهل بیت سال ۷ شماره ۲۶ ↑

 

1. 1. . ناصر کاتوزیان،عقود معین، ج۲ ،ص۷۴ ↑

 

1. 1. . حر عاملی(شهید ثانی)، الروضه البهیه، ج۱ ،ص۲۵۰ ↑

 

1. 1. . ماده ۳۱۷، قانون امور حسبی ↑

 

1. 1. . سعید شریعتی، بیع زمانی، فقه اهل بیت سال ۷ شماره ۲۶ ص۲۵۸ ↑

 

1. 1. ۳٫ سعید،شریعتی، بیع زمانی با انتقال مالکیت زمان­بندی شده، ص۲۲۳ ↑

 

1. 1. ۴٫ حسن امامی، حقوق مدنی، ج۱،ص۵۹ ↑

 

1. 1. – قانون مدنی،ماده ۵۳ ↑

 

1. 1. . حسن امامی ، ج۲- ص۱۵۰- ناصر، کاتوزیان، اموال مالکیت، ش۱۴۴ص۴۹- محمدجعفر،لنگرودی، مهایات (افراز منافع) ص۲- نوین پرویز- بیع زمانی- ماهنامه آموزش دادگستری استان تهران ص۹٫ ↑

 

1. 1. . Bryan A. Garner , oP . cit ↑

 

1. 1. ۱٫ احمد علی هاشمی، حقوق اموال مالکیت، ص۲۱۷ و ۲۱۸ ↑

 

1. 1. ۲٫ ناصر کاتوزیان، قواعد عمومی قراردادها، ج۱ ،ص۷۵ ↑

 

1. 1. ۱٫ احمد علی هاشمی، حقوق اموال و مالکیت، ص۲۱۸ ↑

 

1. 1. ۲٫ محمد کاظم یزدی، حاشیه مکاسب،ص۶۶ ↑

 

1. 1. ۳٫ همان ↑

 

1. 1. ۴٫ مرتضی انصاری، مکاسب، ص۷۹ ↑

 

1. 1. ۵٫ محمد کاظم یزدی،حاشیه بر مکاسب ،ص۲۴۵ ↑

 

1. 1. ۱٫ محمدعلی توحیدی، مصباح الفقاهه،ص۳۱۵ ↑

 

1. 1. ۲٫ همان ↑

 

1. 1. ۳٫ جزوه استفتائات مرکز تحقیقات فقهی قوه قضائیه ↑

 

1. 1. ۱٫ حر عاملی(شهید ثانی) ، مسالک الافهام، ج۴ ،ص۲۵۹ ↑

 

1. 1. ۲٫ حسن بجنوردی، القواعد الفقهیه، ج ۵ ،ص۱۰ ↑

 

1. 1. ۳٫ احمد علی هاشمی، حقوق اموال و مالکیت، ص۲۳۰ ↑

 

1. 1. ۱٫ روح الله موسوی خمینی(ره) ،تحریرالوسیله ،ج۱ ،ص۵۱۶ ↑

 

1. 1. ۱٫ نظرات فقهاء عظام شیعه، مرکز تحقیقات فقهی قوه قضائیه، ماهنامه دادرسی، شماره ۴۱، آیت­­الله یزدی ↑

 

1. 1. – ناصرکاتوزیان، عقود معین، ج۲، ص ۳ چاپ ششم، شرکت سهامی انتشار،۱۳۸۲ ↑

 

1. 1. – همان ص۴۹۶ ↑

 

1. 1. – HYPOtheq6e ↑

 

1. 1. – مازو دروس حقوق مدنی، ج ۳، ش ۵۶ ↑

 

1. 1. – محمد حسن نجفی،جواهر الکلام ، ج ۲۵ ص۹۹ ↑

 

1. 1. – بوجعفر محمد بن حسن طوسی ، خلاف، ج ۲ ، ص۹۷ ↑

 

1. 1. – بوجعفر محمد بن حسن طوسی ، خلاف، ج ۲ ، ص۹۷ ↑

 

1. 1. – محمد جواد عاملی،مفتاح الکرامه، ج ۵ ،ص۱۳۸ ↑

 

 

منظور از کارایی شرکت مقدار منابعی است که برای تولید یک واحد محصول مصرف شده و ‌می‌توان آن را بر حسب نسبت مصرف به محصول محاسبه کرد. از طرف دیگر، نشان دهنده نسبت بازده به منابع مصروفه، بازده (ستاده) محصول سیستم سازمان نیز می‌باشد که به صورت کالا یا خدمات عرضه می شود. منابع مصروفه نیز، عبارت است از نیروی انسانی، سرمایه و منابع مادی دیگر که برای تولید بازده (به صورت کالا یا خدمات) به کار گرفته می شود. (الحسن و آساره، ۲۰۱۶).

 

کارایی را در علم مدیریت بخشی از بهره وری معرفی کرده‌اند که به معنای توانایی به دست آوردن محصول و ستانده بیشتر از حداقل داده است (الحسن و آساره، ۲۰۱۶). در کل، کارایی به معنای درست انجام دادن کار از طریق صرفه جویی در منابع و تجهیزات برای به دست آوردن حداکثر داده ها است. اگرچه همه این تعریف ها جنبه‌های گوناگونی را در نظر گرفته اند، در یک چیز اشتراک دارند و آن استفاده کمتر از انرژی و زمان، و انتظار دریافت سود و بازدهی بیشتر است. بعضی از این تعریف ها تا اندازه ای کلی اند که عملاً معیار قابل سنجشی به دست نمی دهند و برخی نیز فقط به یک یا دو جنبه از مسئله کارایی توجه داشته اند. مسلم است مدیران هنگامی می‌توانند به راحتی کارایی سازمان و کارکنانشان را ارزیابی کنند که به سلامت اهداف سازمانی اطمینان داشته باشند (آوان و طاهر^[۷۹]، ۲۰۱۵).

• اثربخشی شرکت

اثربخشی توصیف کننده ی درجه ی نیل به اهداف سازمانی است و عبارت از میزانی است که یک شرکت با بهره گرفتن از منابع خاص و بدون هدر دادن منابع خود و بدون فرسوده کردن غیر ضروری اعضا و جامعه خود، اهدافش را برآورده می‌کند (متیوز^[۸۰]، ۲۰۱۵). در واقع اثربخشی شرکتی، درجه نزدیکی یک شرکت به هدف‌های خود و اندازه‌ای که یک شرکت به اهدافش تحقق می‌بخشد را نشان می‌دهد. رابینز^[۸۱] (۱۹۷۸)، معتقد است که در تعریف اثر بخشی شرکتی به لحاظ آنکه مستلزم معیارهای چندگانه ای است هم به وسایل و امکانات (فرایند) باید توجه شود و هم به نتایج حاصله. لذا اهداف و وسایل و امکانات در تعریف اثر بخشی شرکتی ملحوظ می‌باشد (رابینز، ۱۹۷۸). از سویی دیگر، اثر بخشی شرکتی وضعیتی است که در آن شرکت منابع مورد نظر را به میزان محدود مصرف کند و قادر باشد به هدف یا اهداف، با توجه به معیارهای تعیین شده دست یابد (آوان و طاهر، ۲۰۱۵).

 

۲-۷- نوآوری، بین‌المللی شدن و رشد تجارت

 

نوآوری به عنوان یکی از مهمترین عوامل تجارت شناخته می شود که هم به صورت مستقیم و هم به صورت غیر مستقیم اثر مثبتی بر رشد اقتصادی کشورها دارد. در این راستا دراکر^[۸۲] (۱۹۹۸) معتقد است که نوآوری قلب تپنده فعالیت‌های کارآفرینی بوده و فعالیت های کار آفرینان را هدایت می‌کند. نوآوری با ایجاد اثر بازخوردی بر نوآوری کارآفرینان، سایر کارآفرینان را نیز در انجام فعالیت هایشان تشویق می‌کند. به علاوه، تاثیر نوآوری بر بین‌المللی شدن فعالیت کارآفرینان امری حائز توجه می‌باشد. چرا که نوآوری باعث می شود محصول یا از نظر تکنولوژی یا از نظر قیمت و یا هر دو آن ها دارای قدرت رقابت پذیری شود. بدین ترتیب، محصول به بازارهای بیشتری راه پیدا کرده و رقابت بالقوه بالاتر، نوآوری محصول را تشویق می‌کند (کاستانو و همکاران، ۲۰۱۶).

 

۲-۸- پیشینه تحقیق

 

۲-۸-۱- تحقیقات انجام یافته در داخل کشور

 

احسانی (۱۳۹۴) به بررسی تاثیرنوآوری، برند و بین‌المللی شدن تجارت بر بهره وری بنگاه های کوچک و متوسط اقتصادی در ایران طی سال‌های ۱۳۹۳ تا ۱۳۹۴ پرداخته است. یافته های تحقیق نشان دهنده آن است که هر سه متغیر نوآوری، برند و بین‌المللی شدن تجارت تاثیری مثبت بر بهره وری بنگاه های کوچک و متوسط اقتصادی دارد.

 

نیکومرام و همکاران (۱۳۹۲) به تبیین نقش تجارت خارجی و نوآوری از طریق دستیابی به تکنولوژی خارجی بر سرمایه گذاری و رشد اقتصادی کشور ایران طی سال های ۱۳۶۰ الی ۱۳۸۹ پرداخته و اهمیت عوامل خالص موجودی سرمایه، جریان سرمایه گذاری مستقیم خارجی و حقوق مالکیت فکری را در این فرایند بررسی کرده‌اند. نتایج نشان دهنده آن است که عامل های خالص موجودی سرمایه، نوآوری و حقوق مالکیت فکری تاثیر مثبت و عامل سرمایه گذاری مستقیم خارجی تاثیر منفی بر رشد اقتصادی کشور دارد. همچنین، عامل واردات تکنولوژی خارجی نقش با اهمیتی بر رشد اقتصادی کشور ندارد.

 

آراستی و همکاران (۱۳۹۲) به بررسی انگیزه های زنان کارآفرین در راه اندازی کسب وکار و تاثیر آن در رشد کسب و کار در ایران طی سال های ۱۳۹۱ تا ۱۳۹۲ پرداخته‌اند. انگیزه های راه‌اندازی کسب و کار در پنج گروه انگیزه اصلی دسته‌بندی شده و ماهیت انگیزه ها در هر دسته، به صورت کارآفرینان آرمان طلب، توفیق طلب، اجباری، اجتماعی و انعطاف طلب نام‌گذاری شده اند.بر اساس نتایج به دست آمده، هر پنج گروه زنان کارآفرین در فروش رشد داشته اند، همه گروه‌ها به جز کارآفرینان اجباری رشد در سهم بازار را تجربه کرده‌اند، فقط کارآفرینان توفیق طلب در تعداد کارمندان رشد داشته و فقط کارآفرینان گروه‌های توفیق طلب و اجتماعی از رشد در تنوع محصولات/خدمات بهره‌مند بوده اند. علاوه بر این، نتایج این پژوهش تفاوت بسیار در انگیزه های شروع کسب و کار در میان گروه‌های مختلف زنان کارآفرین و تأثیر این انگیزه ها در رشد کسب و کارهای زنان، لزوم سیاست‌گذاری توسعه کارآفرینی زنان متناسب با انگیزه ها و نحوه رشد کسب و کار را نشان می‌دهد.

شریفی و همکاران (۱۳۹۱) به بررسی عوامل بازدارنده و پیش برنده رشد کسب ‌و کارهای کوچک و متوسط در صنعت رنگ و پوششهای خودرویی در ایران طی سال ۱۳۹۱ پرداخته‌اند. یافته های تحقیق نشان دهنده آن است که در داخل سازمان وضعیت موجود نیروی انسانی، مالی و سازمانی در زمره عوامل پیش برنده فرایند رشد قرار می‌گیرد. در بیرون سازمان هم ضعف در فناوری، مشکلات سیاسی و اقتصادی، ‌کاستی‌های قوانین و مقررات و محدودیتهای بازار به عنوان مانع عمل نموده و فرایند رشد را کند می کند. در حالی که وضعیت موجود زنجیره تامین در خارج سازمان به عنوان عامل پیش برنده ضعیف در رشد معرفی شده است.

 

فقیهی و همکاران (۱۳۸۹) به بررسی بین‌المللی شدن کسب و کارهای کوچک و متوسط در صنعت غذایی تهران در بازه زمانی ۱۳۸۹ پرداخته‌اند. در این تحقیق، نقش دو عامل مهم محیطی (خارجی) و سازمانی (داخلی) در بین‌المللی شدن شرکت‌های کوچک و متوسط مورد بررسی قرار گرفته است. یافته های پژوهش نشان می‌دهد که هر دو عامل نقش مثبتی در بین‌المللی شدن بر عهده دارند با این تفاوت که عامل سازمانی تأثیر بیشتری دارد. این نشان از نقش برتر و اصلی ویژگی‏های مدیران و کارآفرینان و منابع شرکت است. هم چنین نتایج حاکی از آن است که فرایند بین ‏المللی شدن فرآیندی تدریجی است.

 

گردش فیزیکی^[۸۲] موجودی‌ها. گردش فیزیکی موجودی‌ها ممکن است به طرق متنوعی در واحدهای تجاری – تولیدی انجام پذیرد. در برخی از واحدهای تجاری، لازم است که موجودی‌ها به طور منظم گردش داشته و همواره کالاهای جدید و تازه در دسترس باشد. مثلا، در یک کارخانه رنگ سازی ممکن است ابتدا قوطی‌های رنگ قدیمی به فروش برسد و از ماندن زیاد و فساد آن جلوگیری کرد. یک روش متداول برای گردش فیزیکی موجودی‌ها، روش اولین صادره از اولین وارده^[۸۳] است. اما ‌در مورد برخی از اقلام انباشته شده باشد، اولین صادره آن معمولا از آخرین محموله وارده است که در سطح بالا قرار دارد.

 

گردش بهای تمام شده.^[۸۴] گردش فیزیکی اقلام موجودی معمولا مورد علاقه حسابداران نیست اما گردش بهای تمام شده آن کانون توجه ویژه آنان است. فرضی که ‌در مورد گردش بهای تمام شده کالا انتخاب شود، بر ارزش موجودی پایان دوره مالی و بر بهای تمام شده کالای فروش رفته اثر دارد. ‌بنابرین‏، برخی اقلام مندرج در ترازنامه و صورت سود و زیان مستقیما تحت تاثیر فرض گردش بهای تمام شده موجودی‌ها قرار می‌گیرد.

 

در مواقعی که بهای تمام شده مواد و کالاهای ساخته شده نوسان با اهمیتی نداشته باشد، نگهداری حساب آن آسان است و فرض انتخابی ‌در مورد گردش بهای تمام شده نیز اثر زیادی ندارد. اما معمولا چنین نوسان‌هایی وجود دارد و اغلب قابل توجه نیز می‌باشد. در این گونه موارد، تصمیم گیری ‌در مورد این که کدام یک از اقلام تمام شده موجودی‌ها باید به موجودی‌های پایان دوره مالی و کدام یک به بهای تمام شده کالای فروش رفته تخصیص یابد، از ضروریات است. برای اتخاذ این تصمیمات چند روش پذیرفته شده وجود دارد. مثلا، ممکن است که جدیدترین اقلام بهای تمام شده به پیروی از روش FIFO به موجودی‌های آخر دوره اختصاص یابد، یا به پیروی از روش LIFO به کالاهای فروش رفته تخصیص یابد. البته برای گردش بهای تمام شده فرض‌های دیگری را نیز مانند بهای تمام شده متوسط می‌توان انتخاب کرد. اما به هر صورت الزامی برای انطباق گردش بهای تمام شده بر گردش فیزیکی موجودی‌ها وجود ندارد.

 

سیستم ارزشیابی ادواری موجودی‌ها^[۸۵] در اغلب واحدهای تجاری و ندرتا در واحدهای تولیدی، سیستم ارزشیابی ادواری موجودی‌ها متداول است. در این سیستم، اقلام خرید و فروش در حساب موجودی‌ها ثبت نمی‌شود و تنها در حساب‌های مربوط منعکس می‌گردد. بهای تمام شده کالای فروش رفته نیز در آخر دوره مالی و به هنگام تهیه صورت‌های مالی محاسبه می‌شود.

 

در واحدهایی که به خرید و فروش کالا اشتغال دارند، موجودی‌های اول دوره مالی به علاوه مانده حساب خرید، معرف بهای تمام شده کالای آماده برای فروش است. به منظور محاسبه بهای تمام شده کالای فروش رفته، لازم است که موجودی‌های آخر دوره شمارش و ارزش آن بر مبنای یکی از روش‌های پذیرفته شده گردش بهای تمام شده (FIFO، LIFO، میانگین موزون) تعیین گردد. چنانچه این ارزش تعیین شده از بهای تمام شده کالای آماده برای فروش کسر گردد، بهای تمام شده کالای فروش رفته به دست می‌آید.

 

۲-۳-۷-۱- روش شناسائی ویژه

 

در این روش، بهای تمام شده هر واحد در زمان تحصیل به تفکیک مشخص می‌شود، و در زمان تحویل کالا به مشتری، بهای تمام شده موجودی‌ها بین هریک از اقلام کالای فروخته شده طی دوره و اقلام باقیمانده موجودی‌ها بر اساس قیمت واقعی آن‌ ها تخصیص می‌یابد، تفاوت بین بهای فروش و بهای تمام شده واقعی آن به عنوان حاشیه سود تلقی می‌شود. در روش شناسائی ویژه جریان هزینه های ثبت شده منطبق با جریان فیزیکی موجودی‌هاست و برای اقلامی که قیمت واقعی آن‌ ها قابل تشخیص و تفکیک باشد، کاربرد دارد. به‌کارگیری این روش مستلزم ردیابی مداوم گردش یکایک اقلام موجودی‌ها از زمان تحصیل تا تحویل کالا به مشتری (فروش) می‌باشد، و معمولا برای اقلام بی نظیر (در وضعیت‌هایی که تعداد این اقلام اندک باشد)، گرانبها و قابل تفکیک از یکدیگر، روشی مطلوب بوده و کاربرد عملی دارد، در مواردی که تعدادی اقلام مشابه و بیشمار با قیمت‌های متفاوت ‌در زمان‌های مختلف تحصیل می‌شود و نیز در مؤسسات تولیدی بزرگ و پیچیده که اغلب دارای هزینه های مشترک و غیر مشترک می‌باشند، نحوه تخصیص جهت تعیین بهای تمام شده هر یک از اقلام خاص به تنهایی مشکل، و به‌کارگیری این روش بسیار محدود می‌باشد.

 

۲-۳-۷-۲- روش اولین صادره ار اولین وارده

 

هنگامی که واحد تجاری از فرض اولین صادره از اولین وارده جهت ارزشیابی موجودی‌ها استفاده می‌کند، فرض بر این است که کالا به همان ترتیب و نوبتی که وارد انبار شده، از انبار خارج می‌شود، بدبن معنی که قدیمی‌ترین (اولین ورودی‌ها) هزینه های متحمل شده، در زمان صدور (فروش با مصرف) مشمول بهای تمام شده کالای فروخته (مصرف) شده و آخرین (جدیدترین) هزینه ها، مشمول بهای تمام شده موجودی‌های مواد و کالای پایان دوره می‌گردد. جریان هزینه در مؤسسات بازرگانی مبتنی بر این فرض است که کالاها به ترتیبی که خریداری شده، به فروش می‌رسند. در مؤسسات تولیدی، به ترتیبی که مواد خریداری شده، در فرایند تولید، به کار در جریان ساخت و موجودی کالای ساخته شده، و سرانجام در زمان فروش، به بهای تمام شده کالای فروخته شده انتقال می‌یابد (یعنی به ترتیبی که مواد خریداری شده، مصرف می‌شود).

 

۲-۳-۷-۳- روش اولین صادره از آخرین وارده

 

روش اولین صادره از آخرین وارده مبتنی بر این فرض است که موجودی‌ها از محل آخرین محموله ای که وارد انبار شده، خارج می‌شود و باقیمانده (موجودی پایان دوره) مربوط به قدیمی‌ترین اقلام تحصیل شده (اولین محموله‌های خرید) می‌باشد. به عبارت دیگر، از آنجا که جدیدترین هزینه های متحمل شده در محاسبه بهای تمام شده کالای فروخته شده و قدیمی‌ترین هزینه ها (بخشی یا تمامی هزینه های متحمل شده مربوط به دوره های قبل) جزو بهای تمام شده موجودی پایان دوره منظور می‌شود، از این رو، با اصل وضع هزینه های جاری با درآمد جاری مطابقت بیشتری دارد، در نتیجه اعمال این روش منجر به حذف گزارش سود و زیان ناشی از نگهداری موجودیها می‌گردد.

 

۲-۳-۷-۴- روش میانگین

 

تعارض زناشویی

 

زندگی زناشویی یکی از جهانی ترین نهادهای بشری است که از دو نفر با توانایی و استعدادهای متفاوت و با نیازها و علایق مختلف و در یک کلام با شخصیت های گوناگون تشکیل شده است (گلدنبرگ و گلدنبرگ، ۲۰۰۰). یک رابطه زناشویی صمیمی مستلزم آن است که زوجین یاد بگیرند با هم ارتباط برقرار کنند و با هم متفاوت باشند.تعارض زمانی به وجود می‌آید که زوجین به دلیل همکاری و تصمیمات مشترکی که می گیرند درجات مختلفی از استقلال و وابستگی را نشان دهند که این تفاوت ها را می توان روی یک پیوستار از تعادل خفیف تا تعارض کامل طبقه بندی کرد(لانگ و لانگ^[۱۱]، ۱۹۹۸ به نقل از افخمی، ۱۳۸۶). از نظر گلاسر^[۱۲] (۲۰۰۰ به نقل از قربانی، ۱۳۸۴) تعارض زناشویی ناشی از ناهماهنگی زن و شوهر در نوع نیازها و روش ارضای آن، خودمحوری، اختلاف در خواسته ها، طرح واره های رفتاری و رفتار غیر مسئولانه نسبت به ارتباط زناشویی و ازدواج است (گلاسر، ۲۰۰۰، به نقل از فرحبخش، ۱۳۸۳).

 

تعارض در موقعیت های متنوع رخ می‌دهد و در جریان یک تعارض چندین موضوع مختلف ممکن است، به وجود آید. وقتی بین زن و شوهر اختلافی پیش می‌آید، به بن بست رسیدن، حل و فصل مشکل و یا تعارض در ناپدید شدن، موضوعی که موجب تعارض و اختلاف شده است، با گذشت زمان از بین می رود. در به بن بست رسیدن شرکای زندگی گیر می‌کنند و هیچ اقدامی نمی کنند. این وضعیت ممکن است مشمول توافق برای گذاردن موقت یا بی تصمیمی و بلاتکلیفی توافق برای مخالفت ورزی برای مدت زمان طولانی تر، یا رسیدن به یک کناره گیری (بی تفاوتی) همراه با جبهه گیری واقعی گردد. در حل مشکل، زن و شوهر برای خاتمه دادن به تعارض دست به کار می‌شوند (میلر^[۱۳] و همکاران، ترجمه بهاری ،۱۳۸۵ ).تعارض زمانی به وجود می‌آید که رفتار جانشینی وجود دارد و استرس به عنوان یک تعارض حل نشده است که به طبع آن به وجود می‌آید. اختلال های بالقوه تعارض شامل اختلال های هیجانی، شناختی و فیزیولوژیکی است. اختلال هیجانی تعارض به صورت دو دلی، اضطراب، زودرنجی، خشم و افسردگی و احساس گناه است. تعارض علاوه بر اینکه در تهییج پذیری تأثیر دارد اختلال شناختی نیز تولید می‌کند. تحت شرایط تعارض زا، الگوی تفکر شخص اغلب آشفته می شودو کاهش حافظه و…به وجودمی آید.تعارض کیفیت تصمیم گیری شخص راتحت تأثیر قرار می‌دهد،تصمیم گیری منطقی و جستجوی فعال اطلاعات و درک بی طرفانه را از فرد سلب می‌کند (شاملو، ۱۳۸۴).

فرایند تعارض زمانی به وجود می‌آید که یکی از طرفین رابطه احساس می‌کند طرف مقابلش بعضی از مسائل مورد علاقه او را سرکوب می‌کند (گریف و بارین^[۱۴]، ۲۰۰۰). از دیدگاه سکستون^[۱۵] (۲۰۰۱،به نقل از قربانی، ۱۳۸۴) تعارض هنگامی رخ می‌دهد که چیزی رضایت را برای شخص فراهم کرده، در حالی که همان چیز برای دیگری محرومیت را به دنبال آورد.

 

درمانگران سیستمی، تعارض را هر نوع تنازع بر سر تصاحب پایگاه ها و منابع قدرت که در جهت اخذ امتیازات دیگری و افزایش امتیازات خود بروز می‌کند، می دانند.

 

بدیهی ست که طرفین نزاع قصد دارند به طرف مقابل خود آسیب برسانند، تاکتیک های او را خنثی و بالاخره از صحنه بیرون کنند. ‌بنابرین‏ وجود تعارض زناشویی ناشی از واکنش نسبت به تفاوت های فردی است و گاهی اوقات، آن قدر شدت می‌یابد که احساس خشم، خشونت، کینه، نفرت، حسادت و سوء رفتار کلامی و فیزیکی در روابط زوجین حاکم می شود و به شکل حالات تخریب گر و ویران گر بروز می‌کند (یانگ و لانگ، ۱۹۹۸). رایس^[۱۶] (۱۹۹۹) دو نوع تعارض را در روابط زناشویی مطرح می‌سازد: تعارض سازنده و مخرب. در تعارض سازنده تمرکز بر حل مسئله بوده و در آن نزدیکی، احترام مثبت، اعتماد به یکدیگر وجود دارد و هیجان منفی و پاسخ کلامی اندکی بین زوجین وجود دارد. در تعارض مخرب زوجین «خود» همدیگر را به جای مسئله مورد حمله قرار می‌دهند در این تعارض از طریق سرزنش و انتقاد هر یک سعی دارند دیگری را تحت نفوذ خود در آورده و اظهار نظرهای بسیار منفی علیه یکدیگر به کار می‌برند که در این حالت ارتباط درستی بین آن ها برقرار نمی شود. در این نوع ارتباط بحث ومجادله های بیهوده ومخرب، بی اعتمادی، بی احترامی، توهین، خصومت، دشمنی و دشنام مشاهده می‌گردد.

 

 

‌بنابرین‏ می توان گفت تعارض زناشویی عبارت است از نوعی ارتباط زناشویی که در آن رفتارهای خصومت آمیز مثل توهین، سرزنش، انتقاد و حمله فیزیکی وجود دارد و زوجین در آن نسبت به یکدیگر احساس کینه، نفرت و خشم داشته و هر یک عقیده دارند که «همسرش انسان نامطلوب و ناسازگاری است که موجب رنجش و عذاب او می‌گردد» (فرحبخش، ۱۳۸۳). به طور کلی تعارض در هر رابطه نزدیکی اجتناب ناپذیر است. بعضی از زوجین تعارض خود را به شکل باز و مستقیم و بعضی دیگر تعارض شان را انکار و سرکوب می‌کنند و به شکل پنهانی بروز می‌دهند. تقریباً هر زوجی که برای درمان می‌آید در مرحله ای از تعارض قرار دارد. آن ها ممکن است موضوعات مختلفی مثل انتظارات، نیازها، خواسته ها، پول، ارتباط جنسی، بچه ها و خویشاوندان را برای تعارض عنوان کنند (به نقل از قربانی، ۱۳۸۴).

 

علت شناسی تعارضات زناشویی

 

تحقیقات مختلف در حوزه های روانشناسی، علوم اجتماعی، جامعه شناسی و جرم شناسی عوامل زیادی را برای تعارضات خانوادگی ذکر کرده‌اند ولی تفاوت آن ها را به صورت زیر ذکر کرد:

علت مذهبی شامل تفاوت های مذهبی (غالباً تضاد مذهبی) ، رفتار و عقاید خلاف اعتقادات مذهبی و …

 

علت فرهنگی شامل تفاوت های در نوع نگاه به زندگی مشترک، تفاوت های قومی یا شهری – روستایی، علت زیستی شامل نازایی و عقیمی، وضعیت چهره و مشکلات مربوط به سلامت و بیماری.

 

علت عاطفی شامل عواطف خشک و سرد و عدم درک یکدیگر، مشکلات در روابط جنسی، تندخویی و پرخاشگری.

 

علت اجتماعی شامل داشتن دوستان منحرف و اعتیاد، دخالت اطرافیان و عدم استقلال از خانواده پدری و …

 

علت سیاسی شامل اختلافات قبیله ای – قومی، گرایش سیاسی متفاوت، محدود کردن آزادی های طبیعی و …

 

علت اقتصادی شامل بیکاری، ولخرجی، فقر و تجملگرایی و …( بهاری،۱۳۸۸).

 

تأثیر تعارضات خانوادگی بر روابط زناشویی

 

تعارض های زناشویی تأثیر عمیق منفی بر روابط آن ها و پیرو آن بر بافت و روابط خانوادگی می‌گذارد. آن ها ممکن است روابطشان آنقدر سرد شود که ماه ها با همدیگر حرف نزنند، روابط جنسی نداشته باشند، تک نفره غذا بخورند، حضور همدیگر را در یک مکان تحمل نکنند و در آخر ممکن است کارشان به درخواست طلاق بکشد (رضازاده،۱۳۸۷).

 

طلاق

 

طلاق مسایل شخصی، اجتماعی و اقتصادی فراوانی را پیش می آورد. اشخاصی که زندگی مشترکشان متلاشی می شود، نسبت به مردم عادی آمادگی بیشتری دارند که از نظر جسمی، روانی، خواب و تغذیه اختلال پیدا کنند، یا به سو مصرف الکل و مواد روی آورند. در کنار آثار مخرب طلاق بر زن و مرد «فرزندان» نیز از پیامدهای طلاق والدینشان متاثر می‌شوند.

 

به طور کلی طلاق گیرندگان در ایجاد ارتباط با فرزندان خود دشواری پیا می‌کند، به خصوص آن ها از کسی که از نظرشان مقصر اصلی طلاق باشد، متنفر می‌شوند. با این وجود سؤال اصلی این استکه از بین روابط طولانی پر تنش زن و شوهر و طلاق کدامیک بر فرزندان اثر مخربتری دارد؟ تحقیقات با در نظر گرفتن کل جامعه به سو طلاق رأی‌ می‌دهد (به نقل ازبخشایش،۱۳۸۹).

 

تأثیر تعارضات خانوادگی بر روابط والدین با فرزندان:

 

دومین جنبه کلیدی از قضاوت ‌در مورد تاب آوری افراد مربوط به تصمیم‌گیری ‌در مورد کیفیت سازگاری یا رشد فرد است. محققین معیارهای مختلفی برای قضاوت ‌در مورد سازگاری مثبت به کار برده‌اند از قبیل عدم آسیب روان‌شناختی، موفقیت در تکالیف مهم رشد و بهزیستی ذهنی^[۱۵۳]. بسیاری از محققان شایستگی را به عنوان برآورده ساختن انتظارات متناسب باسن و در بافت فرهنگی ویژه جامعه قلمداد می‌کنند که اغلب به صورت سوابق موفقیت کودک یا نوجوان در دستیابی به تکالیف رشد و استانداردهای مرتبط با سن در حوزه های مختلفی مثل جسمی، عاطفی،شناختی، اخلاقی و رفتاری تعریف می‌شود که البته می‌تواند در جوامع مختلف، متفاوت باشد.

 

بسیاری از مباحثات مختلفی که در موج اول تحقیقات در زمینه تاب آوری مطرح می‌شد مرتبط با معیار سازگاری در قضاوت ‌در مورد تاب آوری بود. مثال اینکه آیا فرد تاب آور، فردی است در مقطعی از زندگی شایستگی و سازگاری نشان داد و در مقطع دیگری نشان نداد، آیا باز هم تاب آور شناخته می‌شود؟

 

به هر حال معیاری که توسط آن تاب آوری مورد ارزیابی قرار می‌گیرد و میزان جامعیت آن در حوزه های مختلف بر میزان رواج تاب آوری در گروه‌های پرخطر و ماهیت فرایند های مرتبط با آن تأثیر خواهد گذاشت (ماستن،۲۰۰۱).

 

موج اول مطالعات تاب آوری بیش از همه بر شناسایی پیش‌بینی کننده های سازگاری مثبت در شرایط نامساعد متمرکز بود. محققان بر ارزیابی تفاوت‌های فردی یا موقعیتی که منجر به تفاوت در پیامد ها می‌شود در بین کودکانی که از نظر عوامل خطرزا شرایط یکسانی داشتند می‌پرداختند. دو دسته عوامل پیش‌بینی کننده در نظر گرفته می‌شد. عواملی مرتبط با سازگاری مثبت در سطوح مختلفی از خطر که تحت عنوان موهبت‌ها یا عوامل جبرانی نامیده می‌شدند (گارمزی، ماستن و تلگن^[۱۵۴]،۱۹۸۴) و عواملی که به نظر می‌رسد، اهمیت ویژه‌ای برای سازگاری مثبت در سطوح بالای خطر یا مشکلات دارند که تحت عنوان عوامل محافظتی نامیده می‌شوند.

 

عوامل محافظتی عواملی هستند که معمولاً در شرایط پر خطر اثر خود را نشان می‌دهند. در واقع عوامل محافظتی اثر ناملایمات و ناگواری‌ها روی سازگاری مثبت را تعدیل می‌کنند. نشان داده شده است که تمایز بین عوامل جبرانی و عوامل محافظتی در رشد بسیار مشکل است. بسیاری از مهم‌ترین همبسته‌های سازگاری مثبت، خودشان سیستم‌ها و روابط پیچیده‌ای تشکیل می‌دهند که عملکرد چندگانه ای دارند (رایت و ماستن،۲۰۰۶). علاوه بر این پژوهش‌ها نشان داده‌اند که کودکان در سنین مختلف سیستم های محافظتی و آسیب‌پذیری های متفاوتی دارند (رایت و ماستن، ۱۹۹۷). نوزادان به دلیل وابستگی کامل به مراقبین شان، به شدت نسبت به از دست دادن یا بد رفتاری آنان آسیب‌پذیرند، در صورتی که در برابر حوادثی مثل جنگ یا بلایای طبیعی به علت عدم درک ماهیت این حوادث، آسیب‌پذیری کمتری دارند. بابزرگ‌تر شدن کودکان و رسیدن به سن نوجوانی، محیط مدرسه و همسالان نقش پررنگ تری ایفا می‌کنند. نوجوانان بیشتر به فعالیت‌هایی می‌پردازند که نظارتی برآن‌ها نیست و این روابط باهمسالان می‌تواند عاملی محافظت‌کننده و یا اینکه عاملی خطرزا باشد.

 

موج اول پژوهش روی تاب آوری شامل رویکردهای شخص گرا^[۱۵۵] و متغیر گرا^[۱۵۶] می‌باشد. رویکرد های شخص گرا به شناسایی افراد تاب آور در پاسخ‌گویی نسبت به عوامل خطرزا می‌پردازند که برای این منظور از مطالعات موردی و طولی استفاده می‌شود. رویکرد های متغیر گرا به بررسی پیوندهای بین ویژگی‌های افراد و محیط‌ها که با وجود مشکلات به پیامد های مثبت کمک می‌کنند می‌پردازد. این شیوه از طریق بررسی متغیرهای مورد نظر در نمونه های ناهمگن و با بهره گرفتن از روش‌های آمار چند متغیری صورت می‌پذیرد.

 

ویژگی‌های خانواده مثل محیط خانوادگی باثبات و حمایت گر، سطح پایین اختلاف بین والدین، روابط نزدیک با مراقبین پاسخگو، شیوه فرزند پروری مقتدر والدین (بالا بودن روابط گرم، نظارت وانتظارات)، روابط مثبت با خواهر ها و برادر ها، روابط حمایتگر با اعضای خانواده گسترده، توجه والدین به تحصیلات کودک، وضعیت اجتماعی اقتصادی مناسب، والدین تاب آور، تحصیلات والدین، اعتقادات مذهبی.

 

ویژگی‌های اجتماعی مانند کیفیت بالای محله (محله امن، سطوح پایین خشونت در محله، امکانات محل سکونت، دسترسی به مراکز تفریحی، آب و هوای پاکیزه)، مدارس مناسب (معلمین آموزش‌دیده، کلاس های فوق‌برنامه، امکانات تفریحی در مدرسه)، فرصت‌های شغلی مناسب برای والدین، مراقبت‌های پزشکی مناسب، دسترسی به خدمات اورژانس، ارتباط با بزرگسالان مراقب و همسالانی با رفتارهای جامعه پسند.

 

ویژگی‌های فرهنگی مثل سیاست‌های حمایت از کودکان، سیستم های آموزشی مناسب، جلوگیری از ظلم و ستم و خشونت‌های سیاسی، عدم پذیرش جامعه نسبت به خشونت فیزیکی.

 

اگر چه موج اول، ایده ها،سازه‌ها، روش‌ها و یافته های بسیاری را تولید کرد اما بزودی آشکار گشت که مدل های پیچیده‌تری برای درک فرایند تاب آوری ضروری است.

 

۲-۱-۳-۲-۲- موج دوم: فرایند تاب آوری

 

پژوهش‌های اولیه در زمینه تاب آوری، مهم‌ترین عوامل مرتبط با تاب آوری را تعریف و مشخص کردند، اما درک جامعی از فرایند تاب آوری در طول رشد فرد همچنان ناشناخته مانده بود. در موج دوم پژوهش‌ها، سئوالات از چه به چگونه تغییر یافتند. از آن پس مطالعات و نظریات بیشتر در پی یافتن و درک تعامل نظام‌دار و پیچیده مسیرهای رشد و پیامد های آن‌ ها با تأکید برتاب آوری به عنوان یک فرایند پیچیده در رشد بودند (سیچتی،۲۰۰۳). پژوهش‌ها در دو دهه گذشته به طور روزافزونی تمرکز بر موضوعات بافتی و مدل‌های پویاتر تغییر و شناسایی نقش سیستم های رشد داشتند (ماستن،۲۰۰۱). این امر موجب تأکید بیشتر بر نقش روابط و سیستم های فراخانواده و نیز تلاش برای بررسی و یکپارچه‌سازی فرایندهای بیولوژیکی، اجتماعی و فرهنگی در قالب مدل های تاب آوری شد (لوتار،۲۰۰۳). چگونگی تعامل فرد با سیستم های مختلف و در سطوح متفاوت در بافت خاصی که فرد در آن قرار داشت بیشتر مورد بررسی قرار گرفت. علاوه بر این، در تعمیم نتایج ‌در مورد عوامل خطرزا و عوامل محافظتی، بافت مکانی و زمانی و مقطعی از رشد که فرد در آن قرار داشت نیز لحاظ شد (رایت و ماستن،۲۰۰۶).

تراکم : به عنوان معیاری برای استقرار جمعیت و تأسیسات شهری می‌باشد که عبارت است از جمعیت تقسیم بر مساحت .

 

آئین نامه تفکیک زمین : مجموعه مقرراتی است که جهت طراحی مطلوب یک شهر ارائه می شود.

 

محدوده : محدوده در شهر عبارت است از حدودی از فضاهای شهری که بتوان درآن حدود به انجام خدمات شهری و برنامه ریزی خدماتی انجام داد . محدوده معمولا از طرف شهرداری تعیین می‌گردد تا بتوان در یک برنامه زمانی مشخص به نوسازی و توسعه شهری پرداخت و خدمات شهری را تامین نمود.

 

حریم: که برای توسعه آینده مورد نیاز شهر در فواصل زمانی در نظر گرفته می شود و عبارت است از زمین‌های اطراف محدوده شهری ، اگر چه نتوان در آن به احداث ساختمان پرداخت . این اراضی معمولا جهت گسترش بعدی شهر است .

 

منطقه بندی : عمدتاً در دو جنبه اختصاص زمین برای اهداف ویژه و کنترل کاربرد ارتفاع و ساختمان سازی مفهوم می‌یابد . جنبه بعدی به نظم در تراکم جمعیت معطوف می‌گردد. ‌بنابرین‏ منطقه بندی به عنوان نظم با قانون در جهت استفاده از زمین و ساخت وساز و ارتفاع و تراکم ساختمان‌ها در نواحی ویژه برای اهداف هماهنگ امنیتی ، سلامت ، بهداشت و رفاه عمومی جمعیت است .

 

کنترل کاربری زمین : اقدامی است در جهت اینکه کاربری های شهریکاملا در ارتباط با هم باشند و فضای مناسب برای هر نوع توسعه فراهم شود .

 

ادبیات تحقیق:

 

اصطلاح ومفهوم کاربری زمین ، ابتدا در غرب و به منظور نظارت دولت‌ها بر نحوه استفاده از زمین و حفظ حقوق مالکیت مطرح شد ؛ ولی همراه با گسترش سریع شهرنشینی و برنامه ریزی شهری و منطقه ای ، ابعاد و محتوای این مفهوم روز به روز وسیع تر شده است . کاربری اراضی شهری امروزه در نظامهای پیشرفته برنامه ریزی جهان ، در راستای استفاده بهینه از زمین ، به صورت آمایش سرزمین و برنامه ریزی فضائی و طرح ریزی کالبد ملی و منطقه ای و محلی تبدیل شده است . به طور کلی میتوان گفت که شکل گیری نظام کاربری زمین در هر جامعه شهری و نحوه تقسیم اراضی و استفاده از آن در فعالیت‌ها و خدمات مختلف ، بازتاب و برآیند عملکرد متقابل مجموعه ای از عوامل و نیروهای مختلف محیطی ، اقتصادی ، اجتماعی ف سیاسی ، حقوقی و غیره است . از جمله با رشد مناسبات سرمایه داری در شهرها ، اقتصاد زمین و اضافه ارزش ناشی از آن (رانت) ، به دلیل محدودیت عرضه زمین و تقاضای روز افزون آن ، به یکی از عرصه های مهم ثروت اندوزی و تشدید نابرابری اجتماعی در شهرها بدل شده است که به نوبه به مشکلات برنامه ریزی و طراحی شهری افزوده است . ‌بنابرین‏ میتوان نتیجه گرفت که نقش برنامه ریزی شهری و سرنوشت نهائی طرح های شهری ، تا حدود زیادی به میزان امکان مداخله و نظارت بر نحوه استفاده از زمین شهری وابسته است . از این دیدگاه یکی از مهمترین اهرمهای مؤثر برای تکامل برنامه ریزی شهری و غنای طرح های شهری ، ایجاد پیش شرطهای لازم برای برنامه ریزی کاربری زمین است . به طوری که تجارب جهانی نشان می‌دهد ، موفقیت در عرصه برنامه ریزی کاربری زمین به همکاری و هماهنگی دو دسته عوامل بستگی دارد که عبارتند از : الف) وجود قوانین و سیاست‌های کلان مناسب در زمینه نحوه استفاده از زمین.

ب) استفاده از روش های کا رامد در تهیه و اجرای طرح های شهری و برنامه کاربری زمین

 

اهداف کاربری زمین :

 

اهداف محیطی : در راستای جلوگیری از تخریب زمین ، برقراری ارتباط ‌و پیوند میان شهر و طبیعت ، حفظ منابع پایدار و تجدید ناپذیر ، حفظ مواریث تاریخی و فرهنگی میتوان این اهداف را مطرح نمود .

 

اهداف اجتماعی : اهداف اجتماعی در راستای افزایش تسهیلات و خدمات عمومی ، تقویت هویت محله ای ، ارتقاء کیفیت اوقات فراغت ، زیبا سازی محیط محلی وشهری مطرح می شود.

 

اهداف اقتصادی : جلوگیری از سوداگری زمین ، بهره برداری بهینه اقتصادی از زمین ، تعدیل حقوق مالکیتها ، بهره گیری از اضافه ارزش زمین در جهت منافع عمومی از اینگونه اهداف می‌باشند.

اهداف کالبدی : اهداف کالبدی زمین عبارت است از جلوگیری از تداخل کاربری های ناسازگار ، حفظ تناسب میان توسعه عمودی و افقی ، تشویق به تنوع کاربری ها ، تدوین ضوابط ومعیارها و استانداردهای کاربری

 

نظریات مربوط به تحقیق:

 

نظریه کارکرد گرائی : این نظریه بر شهر سازی مدرن و تبلور آن در منشور آتن و رواج کاربردی آن به صورت طرح های جامع ، اصولا برنامه ریزی شهری به ابزار وکارکردی برای هدایت و نظارت بر توسعه کالبدی شهرها بل گردید . در این راستا بر اساس اصول خرد گرائی و هزینه منفعت ، نحوه استفاده و به کارگیری اراضی شهری نیز به عنوان بزاری در جهت تسهیل کارکردهای شهری و تقویت کارائی شهری ، تلقی گردید و ضرورت استفاده منطقی و استفاده بهینه از زمین و فضا در دستور کار قرار گرفت . در پرتو این نحوه نگرش ، این نظریه بیش از پیش در عرصه کاربری زمین قوت گرفت که با شناسائی و طبقه بندی نیازهای فضائی شهروندان و تامین حداقل یا میانگین زمین لازم برای هر نفر ف میتوان نحوه توزیع اراضی شهری و چگونگی استفاده از آن ها را تحت یک انتظام منطقی و یک نظارت آگاهانه در اورد . حاصل نهائی این نظریه ، پیدایش و رواج وسیع مفهوم ((سرانه های کاربری زمین )) در شهر سازی جدید است که به شیوه کارکردگرایانه تمام جامعه شهری را به افراد تقسیم می‌کند که هر کدام دارای فعالیت مشخص هستند و هر یک از این فعالیت‌ها به یک مقدار معین از زمین نیاز دارد .

 

نظریه اصلاح گرائی : این نظریه معتقد به اختصاص زمین در درون شهرها به انواع فعالیت‌های مورد نیاز شهری است و معتقد است ، ساماندهی شهرها باید از طریق اختصاص زمین از درون همین جوامع صورت پذیرد.

 

نظریه مدرنیسم : این نظریه به حول محور مکتب مدرنیسم و در راستای قطع با گذشته و تاریخ و زمان نگاه می‌کند وفقط و فقط به مسائل معماری می‌پردازد . انسان در این مکتب عنصری بیولوژیک و دارای عملکردهای ((سکونت ، کار ، رفت و آمد، اوقات فراغت )) در یک ناحیه خاص است ، لذا کاربری های اراضی شهری بایستی به صورت منطقه بندی و در راستای چهار اصل فوق الذکر صورت پذیرد . در این نظریه موقعیت ، مکان ، فرهنگ و سنت جایگاهی ندارد . تراکم در این نظریه در شهرها کم و در نواحی خاص پیشنهاد می شود . در این نظریه به کاربری های فضای سبز و عمودی اهمیت داده می شود .

 

نظریه فن گرائی : این مکتب معتقد است ، زمین برای استفاده عموم آزاد شود و نیز حداکثر استفاده را باید از فن آوری کرد .

 

نظریه فرهنگ گرائی : این نظریه محورهای معنوی را بر محورهای مادی و کل شهر را بر اجزاء آن و مفهوم فرهنگی شهر را بر مفهوم مادی آن مقدم میشمارد . در این مکتب منطقه بندی در شهر مفهوم ندارد و شهر از طریق سازمان‌های اجتماعی و فرهنگی زنده می شود ؛ لذا ‌به این نوع کاربری ها اهمیت ویژه داده می شود .

 

 

قبل از آن نیز در ایران باستان این عمل، به ویژه از سوی قضات ، انجام می گرفته و با مجازات های سختی عقوبت می شده است، اُلمستد در کتاب خود، تحت عنوان ((تاریخ امپراطوری ایران)) از قول هردوت نقل می‌کند که کمبوجیه فرمان داد تا قاضی را که در مقابل گرفتن رشوه حکم ناحق داده بود کشتند و سپس پوست بدن او را کنده و پس از دّباغی بر روی مسند سابق او، که به فرزندش رسیده بود، انداختند تا فرزند در همه حال از عاقبت بد رشوه خواری آگاه باشد. همین شخص از مصلوب کردن قاضی به دست داریوش به دلیل رشوه خواری سخن گفته است. انداختن پوست قاضی رشوه خوار بر روی مسند سابق او به اردشیر اول هم نسبت داده شده است.^[۱۸]۱

 

در اسلام نیز عمل رشوه دادن ورشوه گرفتن مذموم و ناپسند است در قرآن کریم ((اکل مال بباطل)) و ((اکل السُّحت)) که یکی از مصادیق آن ها رشوه خواری است، منع شده است.^[۱۹]۲ در برخی از روایات این کار هم پایه ی کفر به خدا دانسته شده و به راشی و مرتشی وعده آتش داده شده است. شعرای فارسی زبان هم در عرصه ی شعر و ادب به تقبیح این پدیده ی زشت پرداخته‌اند، که از جمله از دو شاعر بزرگ سرزمین ما، مولوی و سعدی، قابل ذکر می‌باشند.

 

آثار سوء نهفته در رشوه خواری باعث شده است که تقریباََََََََ تمامی کشورهای جهان قوانینی را برای مبارزه با این پدیده شوم به تصویب برسانند و ارتکاب این عمل را در قراردادهای داخلی و بین‌المللی منع نمایند. ازجمله در آمریکا قانون ((رویه های فساد آلود خارجی))^[۲۰]۳ که در زمان ریاست جمهوری جیمی کارتر (۸۰ـ۱۹۷۶) پیرو مشکلاتی که در هلند و ژاپن (قضیه لاکهید)^[۲۱]۱ به وجود آمد وضع شده، پرداخت رشوه به مقامات خارجی را جرم و مدیران شرکت‌ها را نیز در قبال این گونه اعمال کارمندان یا نمایندگانشان مسئول شناخته است. این قانون بعدها به تمامی اشخاص خارجی (و نه فقط مقامات آن کشورها) تسرّی داده شد.

 

قانون مذکور تنها مواردی راکه باعث تحصیل امتیازات ناروایی علیه رقبای تجاری می شود جرم شناخته است و ‌بنابرین‏ اگر پولی صرفا برای تسهیل عملیاتی پرداخت شود (مثلا برای تسهیل ترخیص کالا از کمرگ) بدون این که تاثیری در امر رقابت سالم داشته باشد، این کار جرم محسوب نمی شود.

 

کانادا

 

در کانادا جرایم رشوه و ارتشاء در بخش های ۱۰۸و۱۰۹ قانون جزا در رابطه با اشخاصی مثل قضات، مأموران پلیس ، اعضای پارلمان و نظایر آن ها پیش‌بینی شده است.

 

دادن یا گرفتن هر چیز ارزشمندی به قصد رسیدن به یک هدف فسادآلود، یعنی به قصد انجام یا وارد کردن طرف به انجام کاری در محدوده وظایفش، در قانون جزای کانادا جرم شناخته شده است. ^[۲۲]۲

 

اتخاذ موضع مشابهی در بخش ۹۹ ((قانون جرایم)) نیوزلند مصوب سال ۱۹۶۱ مشاهده می شود. در این بخش این جرم علاوه بر قضات و مأموران قضایی ‌در مورد سایر مقامات نیز پیش‌بینی شده است. دادن و گرفتن و پیشنهاد دادن و گرفتن هر چیزازشمند و( از جمله شغل ) و شروع ‌به این کار با قصد فساد آلود جرم شناخته شده است.^[۲۳]۱

 

ژاپن

 

وزارت امور خارجه ژاپن در دوم اکتبر ۱۹۹۷ اعلام داشت اقداماتی را در جهت مقابله با پرداخت رشوه در ارتباط با کمک های این کشور برای توسعه ی کشورهای خارجی انجام خواهد داد. مطابق این اقدامات از ماه مارس ۱۹۹۸ باید در کلیه قراردادهای منعقده بین این کشور و کشورهای خارجی، از جمله در قرادادهایی که صندوق همکاری اقتصادی بین‌المللی منعقد می‌کند، ممنوع بودن پرداخت رشوه صراحتا پیش‌بینی شده است. این اقدامات ‌در مورد ۱۶۰ کشوری که ژاپن وام ها و کمک هایی را به آن ها ارائه می‌کند، اعمال خواهد شد. در سال های قبل از آن گاهی چنین رشوه هایی به مقامات دریافت کننده ی کمک ها پرداخت می گشت. با توجه ‌به این که دولت ژاپن در حال حاضر بیشترین کمک ها و وام های اقتصادی را در اختیار سایر کشورها قرار می‌دهد، که میزان آن در سالِ مالی۱۹۹۵ (منتهی به مارس۱۹۹۶) به ۱۰۶/۱ تریلیون (حدو۲/۹ میلیارد دلار) بالغ شده است، انجام این اقدامات از سوی این کشور مهم و قابل توجه می‌باشد.

 

چین

 

بنا به گزارش فرانس پرس به نقل از دادستان این کشو ر، در تادیخ ۱۸ اوت ۱۹۹۹ اوت بیش از هزار نفر از مقامات حزب کمونیست و دولت چین، حدود ۳۵۰۰ نفر از مقامات قضایی و۱۷۹۶ نفر از بخش اقتصادی و ۷۸۸۶ نفر از شاغلین در مؤسسات تحت مالکیت دولت درطول نیمه اول سال مذکور به اتهام رشوه خواری و فساد تحت بازجویی قرار گرفته اند و در مجموع ۱۸۰۰۰ پرونده در این مدت مورد رسیدگی قرار گرفته است.^[۲۴]۱

 

فرانسه

 

در فرانسه، وزیر امور خارجه سابق از پرداخت رشوه به تایوان و چین در سال ۱۹۹۱ در جریان قرارداد فروش ناوچه های فرانسوی به تایوان خبر داده است. به گفته رولان دوما یک شرکت کشتی سازی فرانسوی برای عقد قرارداد ۸/۲ میلیارد دلاری فروش شش ناوچه جنگی با تایوان، به پکن و تایپه رشوه داده است. بنا به اظهار وی ظاهراً افراد بلند پایه ای در آمریکا هم از این قرار داد بهره برده اند.^[۲۵]۲

 

کره جنوبی

 

کره جنوبی نیز از دیر باز به عنوان کشوری که در آن رشوه خواری به طرز گسترده ای رایج می‌باشد شناخته شده است. حتی گاهی رؤسای جمهور سابق، به اتهام دریافت رشوه از شرکت‌های بزرگ خصوصی به محاکمه کشیده شده اند. یکی از دستگاه هایی که اخیراً برای مبارزه با فساد مالی دست به فعالیت های زیادی زده، شهرداری سئول می‌باشد. از سال ۲۰۰۰ با بهره گرفتن از سیستم باز، کلیه ی مراحل اداری تقاضاهای واصله به شهرداری بر روی شبکه جهانی اینترنت ثبت شده و توسط شهروندان قابل دسترسی می‌باشد. بدین ترتیب، با توجه به نظارت مردم بر مراحل مختلف تقاضاها، امکان سوء استفاده و رشوه خواری تقریبا از بین می رود.

 

ترکمنستان

 

در ترکمنستان نیز، طبق آمار موجود، ۶۸% جرایم کارمندان دولت مربوط به ارتشاء و مواد مخّدر بوده است. باید اضافه کنیم که در برخی از کشورها سازمان‌های ملی مبارزه با ارتشاء برای برخورد با این پدیده ی ناسالم ایجادشده اند.^[۲۶]۱

 

تاریخچه ارتشاء در حقوق موضوعه ایران

 

قبل از انقلاب

 

نخستین قانونی که در ایران به موضوع رشوه پرداخت، قانون مجازات عمومی مصوب ۱۳۰۴ بود که مواد ۱۳۹-۱۴۸ به رشوه اختصاص یافته بود. در سال ۱۳۰۷ قانونی تحت عنوان قانون مجازات ارتشاء به تصویب رسید که این قانون دو ماده ۱۳۹و۱۴۸ را نسخ نمود و سایر مواد قانون مجازات عمومی را به قوت خود باقی گذاشت. بعد از آن در سال ۱۳۰۸ ماده واحده ای تحت عنوان ماده واحده متمم دیوان کیفر کارکنان دولت به تصویب رسید که بندهای مختلف این ماده مقرراتی را راجع به انفصال دایم از خدمات دولتی و تعریف مستخدم در جرایم ارتشاء بیان می کرد، این مقررات تا زمان تصویب قانون تعزیرات ۱۳۶۲ به قوت خود باقی ماندند.

 

بعد از انقلاب

 

ساختمانیان (۱۳۷۴) به نقل از زیو^[۶۹] (۱۹۸۸) به تحقیقاتی اشاره دارد که به کارگیری شوخ طبعی باعث رشد خلاقیت می‌گردد.

 

مکتب عصب شناختی

 

مکتب عصب شناختی را شاید بتوان یکی از جدیدترین دیدگاه ها درباره خلاقیت دانست.در این دیدگاه رابطه ی خلاقیت با مغز و امواج مغزی مورد بررسی قرار می‌گیرد .

 

بعضی از محقققان معتقدند در تفکر خلاق ‌نیم‌کره راست نقش اصلی را دارد و ادغام وظایف دو ‌نیم‌کره لزومی ندارد و حتی می‌تواند اثر منفی داشته باشد زیرا تفکر خلاق و منطقی به طور همزمان نمی توانند در بالاترین سطح عمل کنند.‌بنابرین‏ خلاقیت با تقویت ‌نیم‌کره راست مغز شکوفا می شود.

 

بعضی از محققان نیز اعتقاد دارند ، نمی توان با صراحت توانایی‌های یادگیری و یا بینش و استدلال را به ‌نیم‌کره راست ویا چپ نسبت داد،هر چند پژوهش های زیادی نشان داده است ‌نیم‌کره چپ در استدلال و منطق و ‌نیم‌کره راست در مسائلی از قبیل ادراک فضایی و بازشناسی نقش دارد. اما در مسائل زیادی تعامل دو ‌نیم‌کره تأثیر دارد.ویژگی های ‌نیم‌کره راست که خلاقیت و بهره وری حاصل آن است ،عبارت است از :

 

تصور و تجسم ،تخیل و رؤیا،شناخت رنگ و شناخت موسیقی.

 

عوامل مذکور که از عمده ترین خصوصیات مستقل و یا مشترک ‌نیم‌کره راست می‌باشد،کلیدهایی است که با پرداختن به هر یک از آن ها ،افزایش ‌نیم‌کره راست مغز و شکوفایی استعدادها را موجب خواهیم شد.

 

ورود ‌نیم‌کره راست به عرصه یادگیری ، به معنای دو برابر شدن توان یادگیری به جهت فعالیت ‌نیم‌کره ای دیگر نیست،یادگیری با بهره گیری از ‌نیم‌کره راست در کنار ‌نیم‌کره چپ ، توان یادگیری را به چندین برابر افزایش می‌دهد،چرا که ‌نیم‌کره راست با خلاقیت ،تفکر و کیفیت ارتباط دارد و ارزش میزان یادگیری در این حالت به صورت تصاعدی افزایش می‌یابد.(شجری ،۱۳۷۸،ص۲۱۳-۲۱۲)

 

عصب شناسی به نام کارل پریبرم^[۷۰] معتقد است که اگر روزی بتوانیم با کالبد شناسی ساده مغز به تقسیم بندی آن از لحاظ ارتباط بخش هایش با خلاقیت پی ببریم ،متوجه خواهیم شد که بخش های نقل پیشین وپسین در خلاقیت نقش دارند ،نه بخش های راست و چپ.(حسینی ،۱۳۷۸،ص۴۹)

 

تحقیقات روی امواج مغزی نیز نشان داده است برحسب میزان خلاقیت ،امواج تغییر می‌یابند.

 

چنانچه موقع استراحت امواج الفا کاهش می‌یابند و زمانی که شخص مشغول انجام کار خلاق گردد این امواج افزایش پیدا می‌کند.(حسینی ،۱۳۷۸) با توجه ‌به این که تحقیقات در شرایط آزمایشگاهی انجام گرفته در تعمیم این شرایط به موقعیت واقعی باید احتیاط نمود .ضمن این که تحقیقاتی در رابطه با میزان خلاقیت و تفاوت های فعالیت ‌نیم‌کره های مغز انجام می شود و صفاتی که در خصوص این افراد عنوان شود را با آزمون ،صحت و سقم آن بررسی شود .

 

جمع بندی نظریه ها

 

با وجود نبودن نظریه ای قطعی در آفرینشگری ،باید با بینش ناشی از نظریه های ویژه موجود ،چاره سازی کنیم.

 

برای تبیین متافیزیکی و کیهانی آفرینشگری ،ممکن است از فیلسوفان، نظریه ی تکاملی و متجددانی مانند وایت هد کمک بخواهیم .

 

برای پی بردن به نقش ناخوداگاه در آفرینشگری ،بایستی به فروید رجوع کنیم .

 

برای آگاهی از اینکه آفرینشگری تا چه حد پاسخی به محیط خارجی ما است مدیون اسکاکتل هستیم.

 

بهترین کوشش که تاکنون برای قرار دادن آفرینشگری در کل شخصیت ،انجام گرفته است متعلق به راجرز می‌باشد.

 

برای سنجش منظم واکاوی توانایی‌های ذهنی موجود در آفرینشگری به کار گیلفورد مراجعه می‌کنیم . برای جامع ترین ترکیب های سال های اخیر به سراغ نوشته های کوستلر می رویم و بالاخره در مواردی ادعای عصب شناسان را مد نظر قرار می‌دهیم .هر چند که به تنهایی به یک مکتب و دیدگاه خاص درباره خلاقیت نمی توان متکی بود.

 

منشأ خلاقیت

 

یکی از مهم ترین موضوعاتی که می توان در زمینه خلاقیت مطرح نمود،این است که خاستگاه و منشأ خلاقیت چیست؟ بر این اساس در فصل حاضر مهمترین منابع منشأ خلاقیت از دیدگاه صاحب نظران مورد بررسی قرار می‌گیرد.

 

۱- اطلاعات ذهنی:

 

بنابر نظر افلاطون هر یک از اعضای جهان مادی دارای یک همتای انتزاعی تحت عنوان ایده یا اندیشه است که علت آن شی به حساب می‌آید. مثلاً اندیشه انتزاعی صندلی با ماده کنش متقابل می‌کند تا آنچه را که ما صندلی می نامیم به وجود آورد. همه اشیاء مادی دارای چنین سر چشمه ای هستند ‌بنابرین‏ آنچه ما از حواسمان تجربه می‌کنیم یک صندلی یا درخت است نه صندلی یا درخت به معنی مطلق. همه انسان‌ها در ذهن خود دانش کاملی از همه اندیشه هایی که جهان را می‌سازند در اختیار دارند ‌بنابرین‏ ذهن انسان تصویری از جهان است. بر این اساس تمامی دانش و افکار جدید یادآوری تجاربی است که روح ما در آسمانی که فراسوی ‌آسمان‌هاست داشته است.

 

به پیروی از افلاطون، فلاسفه ای چون رنه دکارت و ایمانوئل کانت معتقدند که منشا ایده های تازه ذهن می‌باشد.

 

۲- اطلاعات حسی:

 

ارسطو یکی از شاگردان افلاطون بود که ابتدا نظرات او را دقیقاً پذیرفت اما بعدها به مخالفت با آن ها برخاست. بر عکس نظر افلاطون ،ارسطو بر این عقیده است که منبع افکار و اندیشه‌های جدید اطلاعات حسی است که از طریق حواس ‌پنج‌گانه به واسطه تعامل با محیط تجربه و کسب می‌شوند. به پیروی از ارسطو فیلسوفانی چون هابز و برکلی معتقدند که منشا ایده های جدید اطلاعات حسی و تجربه می‌باشد.

 

۳- تعارض^[۷۱]:

 

زیگموند فروید از دو نوع فرایند اولیه فکر یا ناخود آگاه و فرایند ثانویه فکر یا خودآگاه نام می‌برد. او معتقد است که خلاقیت از تعارض درون شخصی خصوصاً فرآیندهای ناخودآگاه برانگیخته می شود. فرد خلاق از تفکر نوع اولیه جهت تولید ایده های تازه استفاده کرده و فرایند ثانویه را جهت تحقق ایده های حاصل از تفکر اولیه به کار می‌گیرد. در نتیجه خلاقیت باعث کاهش اضطراب ناشی از تعارض می شود. پس با این وجود از دیدگاه روانکاوان می توان نتیجه گیری کرد:

 

الف – منبع خلاقیت ناشی از تعارض درون فرد خصوصاًً ضمیر ناخودآگاه است.

 

ب – ناخودآگاه باعث تولید ایده ها و راه حلهای بدیع و تازه شده و خودآگاه باعث عملیاتی شدن این ایده ها می شود.

 

ج- تولید ایده های تازه و جامه عمل پوشاندن به آن ها باعث کاهش اضطراب ناشی از تعارض می شود.

 

۴- افرادسالم و محیط سالم:

 

روانشناسان انسان گرا نظیر مازلو، فروم و راجرز عقیده دارند که زمانی خلاقیت بروز می‌کند که هیچ تعارضی در درون شخص وجود نداشته و محیط مناسب فراهم باشد.

 

۵- ‍‍‍‍‍‍‍‍‍ژنتیک:

 

از دیدگاه بعضی از جمله گیلفورد، خلاقیت استعداد طبیعی است که در محیط مساعد بروز می کند . اما میزان این استعداد بستگی به ویژگی‌های ژنتیکی دارد.

 

۶- معصومیت و اشتباه:

 

۳۹

 

بیک زاده، علائی و اسکندری در سال ۱۳۸۹ تحقیقی با عنوان بررسی رابطه هوش سازمانی مدیران و عملکرد آنان در دستگاه های دولتی شهرتبریز انجام دادند. حجم نمونه با بهره گرفتن از رابطه کوکران ۳۳۷ نفر برآورد گردید که نمونه آماری با بهره گرفتن از روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای انتخاب شد. نتایج حاصل از این تحقیق با خطای ۰۵/۰ و درجه اطمینان ۹۵/۰ و سطح معنی داری ۰۰۰/۰ رابطه معنی داری بین ابعاد هوش سازمانی و عملکرد مدیران را نشان داد.

 

تراب زاده و همکاران (۱۳۸۹) پایان نامه خود را با عنوان شناسایی میزان هوش سازمانی در شرکت پلاسکوکار سایپا انجام داده‌اند. جامعه آماری ۲۵۰ نفر از کارکنان با مدرک تحصیلی دیپلم و بالاتر را شامل می شود که با بهره گرفتن از جدول مورگان نمونه ای به حجم ۱۵۲ نفر از بین آنان انتخاب گردید. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه ی کارل آلبرخت شامل ۴۹ سوال بود. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که هوش سازمانی جامعه مورد مطالعه با میانگین تجربی ۵۲/۴ از میانگین نظری ۴ بالاتر است. بالاترین میانگین به دست آمده مربوط به مؤلفه‌_­ی اتحاد وتوافق با میانگین ۶۸/۴ و کمترین مربوط به به کارگیری دانش با میانگین ۳۰/۴ بوده است.

 

پژوهشی با عنوان بررسی رابطه بین هوش سازمانی و مؤلفه‌های آن و بهره‌وری مدیران ادارات تربیت بدنی آذربایجان ‌شرقی توسط خدادادی و همکاران (۱۳۸۹) که پایان نامه کارشناسی ارشد می_­باشد به صورت می‌دانی انجام گرفته است. جامعه آماری شامل مدیران ادارات تربیت بدنی استان‌های آذربایجان شرقی و حجم نمونه آماری ۳۴ نفر از این جامعه است. ‌به این منظور از پرسشنامه هوش سازمانی آلبرخت و پرسشنامه بهره‌وری استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد که ‌بر اساس ضریب همبستگی پیرسون بین تمامی مؤلفه‌های هوش سازمانی و هوش سازمانی کل و بهره‌وری رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. در نهایت، نتایج تحلیل رگرسیون گام به گام نشان داد که از بین مؤلفه‌های هوش‌سازمانی، میل به تغییر با ضریب استاندارد ۴۱۲/۰، روحیه با ضریب استاندارد ۲۴۸/۰و کاربرد دانش با ضریب استاندارد ۲۳۴/۰، قادر به پیش‌بینی معنادار را برای بهره‌وری داشته اند.

 

۴۰

 

پژوهشی توسط نوروزی و واعظی (۱۳۸۹) با هدف ارزیابی وضعیت مؤلفه‌ های هوش سازمانی در دانشکده های پردیس فنی و علوم انسانی دانشگاه تهران انجام شد. تعداد ۱۱۶ نفر از کارشناسان آموزشی این دانشکده ها با بهره گرفتن از روش نمونه گیری طبقه ای متناسب با حجم انتخاب شده و پرسشنامه آلبرخت در بین آنان به اجرا درآمد. داده های به دست آمده با بهره گرفتن از ازمونهای t تک متغیره و t مستقل مورد تحلیل قرار گرفت. مؤلفه‌ های میل به تغییر اتحاد و توافق کاربرد دانش، فشار عملکرد و هوش سازمانی به طور کلی از وضعیت نسبتا مطلوبی در پردیس فنی برخوردار بوده و از طرفی پردیس فنی در مؤلفه‌ های چشم انداز استراتژیک و سرنوشت مشترک از وضعیت نامطلوبی برخوردار است.

 

کاوسی و همکاران( ۱۳۸۹) پژوهشی با هدف تعیین سطح هوش سازمانی دانشجویان رشته مدیریت شهری دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات با جامعه آماری ۱۳۹ نفر از دانشجویان انجام داده‌اند. ابزار این پژوهش شامل پرسشنامه محقق ساخته بوده است نتایج این تحقیق نشان داد که سطح مؤلفه‌ چشم انداز استراتژیک، سرنوشت مشترک، کاربرد دانش، فشار عملکرد و روحیه از مؤلفه‌_­های اصلی هوش سازمانی در حد مطلوبی است و سطح مؤلفه‌ اتحاد و توافق و میل به تغییر از مؤلفه‌_­های اصلی هوش سازمانی در حد ضعیفی می‌باشد .

 

بنی سی و ملک شاهی ( ۱۳۹۰) رابطه­ مؤلفه­ های هوش سازمانی با سازمان یادگیرنده در دانشگاه آزاد اسلامی رودهن را بررسی نمودند. ابزار پژوهش استفاده از پرسشنامه­ محقق ساخته در یک نمونه ۳۰ تایی با بهره گرفتن از روش آلفای کرونباخ پرسشنامه سازمان یادگیرنده ۸۹۹% و هوش سازمانی ۹۶۸%اندازه ­گیری شد. جامعه­ آماری آن شامل ۴۷۰ نفر که به صورت تصادفی مرحله­ ای ۱۲۴ نفر به عنوان نمونه انتخاب شده است. نتایج حاصل نشان داد که تک تک مؤلفه­ های هوش سازمانی (چشم انداز راهبردی، سرنوشت مشترک، تمایل به تغییر، روحیه، اتحاد و توافق، کاربرد دانش و فشار عملکرد) با سازمان یادگیرنده در سطح ۰۰۰/۰ معنی دار هستند. از بین مؤلفه­ های هوش سازمانی، ضریب همبستگی اتحاد و توافق با سازمان یادگیرنده در بالاترین حد (۴۲۳/۰) و ضریب همبستگی روحیه با سازمان یادگیرنده در پایین ترین حد (۳۴۲/۰) بوده است

 

۴۱

 

رهنما و همکاران در سال ۱۳۹۰ پژوهشی با عنوان بررسی رابطه ی بین هوش سازمانی و خلاقیت اساتید دانشگاه آزاد واحد پارس آباد انجام داده‌اند. جامعه آماری شامل اساتید دانشگاه آزاد واحد پارس آباد طی سال تحصیلی۹۱-۱۳۹۰ به تعداد ۳۲۰ نفر می‌باشد و از این تعداد ۱۶۲ نفر به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای به عنوان آزمودنی‌ها انتخاب شدند. ابزار مورد استفاده در این پژوهش پرسشنامه استاندارد آلبرخت و مطابق با مقیاس لیکرت می‌باشد. نتایج این پژوهش نشان داد کلیه فرضیه‌ها مورد تأیید قرار گرفت و بین مؤلفه‌ های هوش سازمانی و ارتباط آن با خلاقیت با ۰۵/۰ P< رابطه معنی داری وجود دارد.

 

پژوهشی با عنوان رابطه هوش سازمانی و عملکرد مدیران در سال ۱۳۹۰ توسط غلامی و همکاران با هدف بررسی رابطه بین هوش سازمانی و عملکرد مدیران ‌گروه‌های آموزشی دانشگاه های شهرستان گرمسار در سال تحصیلی۹۰ -۸۹ انجام شد. حجم نمونه ۴۰ نفر گزارش شده است. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه هوش سازمانی آلبرخت ۲۰۰۳ و فرم گزارش کار محقق ساخته مدیران ‌گروه‌های آموزشی بود. نتایج به دست آمده نشان داد بین هوش سازمانی کل و هر یک از مؤلفه‌_­هایش با عملکرد مدیران رابطه معناداری وجود ندارد، اما نتایج رگرسیون گام به گام نشان داد که مؤلفه‌ کاربرد دانش سهم معناداری در عملکرد مدیران در بخش منابع انسانی دارد و قادر به پیش‌بینی عملکرد مدیران در بخش منابع انسانی است.

 

مهرآرا و اعظمی در سال ۱۳۹۰ پژوهشی با عنوان بررسی رابطه ی بین هوش سازمانی و خلاقیت مدیران مدارس دولتی مقطع راهنمایی شرق استان گیلان با حجم نمونه شامل ۱۶۲ نفر از مدیران مدارس دولتی راهنایی شرق استان گیلان انجام دادند. بود. ابزار مورد استفاده در این پژوهش پرسشنامه استاندارد هوش سازمانی و خلاقیت است. نتایج پژوهش نشان داد که بین هوش سازمانی و خلاقیت مدیران مدارس رابطه مثبت و معنادار وجود دارد. در میان مؤلفه‌ های هوش سازمانی، مؤلفه‌ های چشم انداز استراتژیک و سرنوشت مشترک و کاربرد دانش با سطح معنی داری ۰۰۱/۰ می‌تواند بهترین پیش‌بینی کننده خلاقیت مدیران مدارس باشند.

 

۴۲

 

جمع بندی پژوهش‌های انجام شده

 

مبحث ششم : قانون ساختار نظام جامع تامین اجتماعی و تشکیل و تغییر نام سازمان‌ها به صندوق

 

پراکندگی خدمات تامین اجتماعی در حوزه های بیمه‌ای و حمایتی و تصمیمات جزیره‌ای و پراکندگی درصندوق‌های بازنشستگی و همپوشانی‌های فراوان به‌رغم اختصاص دادن بخش مهمی از بودجه عمومی کشور نظام تصمیم‌گیری کشور را بر آن داشت تا در قالب نظام جامع رفاه و تامین اجتماعی ‌به این مقوله مهم سروسامانی بدهد. نهایتاً پس از مباحث کارشناسی فراوان دولت در سال ۱۳۸۱ لایحه‌ای تحت عنوان مذکور به مجلس ارائه داد که نهایتاً در۲۱/۲/۸۲ از تصویب مجلس شورای اسلامی گذشت. در ماده یک این قانون چنین آمده است:

 

در اجرای اصل بیست و نهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و همچنین بندهای (۲) و (۴) اصل بیست و یکم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و در جهت ایجاد انسجام کلان سیاست‌های رفاهی که به منظور توسعه عدالت اجتماعی و حمایت از همه افراد کشور در برابر رویدادهای اجتماعی، اقتصادی، طبیعی و پیامدهای آن، نظام تامین اجتماعی با رعایت شرایط و مفاد این قانون و ازجمله برای امور ذیل برقرار می‌شود:

 

الف- بازنشستگی، ازکارافتادگی و فوت

 

ب- بیکاری

 

ج- پیری

 

د- در‌راه‌ماندگی، بی‌سرپرستی و ‌آسیب‌های اجتماعی

 

هـ- حوادث و سوانح

 

وـ ناتوانی‌های جسمی، ذهنی و روانی

 

ز- بیمه خدمات بهداشتی، درمانی و مراقبت‌های پزشکی

 

ح- حمایت از مادران به‌ خصوص در دوران بارداری و حضانت فرزند

 

ط- حمایت از کودکان و زنان بی‌سرپرست

 

ی- ایجاد بیمه خاص بیوگان، زنان سالخورده و خودسرپرست

 

ک- کاهش نابرابری و فقر

 

ل- امداد و نجات

 

تبصره۱ـ برخورداری از تامین اجتماعی به نحوی که در این قانون می‌آید حق همه افراد کشور و تامین آن، تکلیف دولت محسوب می‌شود.

 

تبصره۲ـ آثار و تبعات منفی احتمالی ناشی از اقدامات دولت، ازجمله مصادیق رویدادهای اقتصادی و اجتماعی می‌باشند.

 

تبصره۳ـ شهروندان خارجی مقیم جمهوری اسلامی ایران نیز در چارچوب موازین اسلامی، مقاوله‌نامه‌ها و قراردادهای بین‌المللی مصوب و با رعایت شرط عمل متقابل، از حمایت‌های مربوط به نظام جامع تامین اجتماعی برخوردار خواهند بود.

 

در این قانون ‌بر اساس ماده ۲نظام جامع تامین اجتماعی در سه حوزه تعریف می‌شود:

 

الف- حوزه بیمه‌ای: شامل بخش بیمه های اجتماعی ازجمله بازنشستگی، بیکاری، حوادث و سوانح، ازکارافتادگی و بازماندگان و بخش بیمه های درمانی (بهداشت و درمان) می‌باشد.

 

تبصره- خدمات بیمه های اجتماعی و درمانی به دو سطح همگانی و تکمیلی تقسیم می‌شود به طوری که:

 

۱ـ حدود خدمات بیمه‌ای همگانی را قانون تعیین می‌کند.

 

۲ـ بـیمه‌های تکـمیلی به آن دسته از خدمات بیمه‌ای گفته می‌شود که علاوه بر سطح خدمات بیمه های همگانی، با انعقاد قراردادهای انفرادی یا گروهی فی‌مابین بیمه شده و بیمه‌گر و پرداخت حق بیمه توسط بیمه‌شده انجام می‌پذیرد و دولت در قبال آن تعهد مالی نداشته، اما مکلف به پشتیبانی حقوقی و قانونی لازم از این‌گونه بیمه ها می‌باشد^[۳۲].

 

ب- حوزه حمایتی و توانبخشی: شامل ارائه خدمات حمایتی و توانبخشی و اعطای یارانه و کمک‌های مالی به افراد و خانواده های نیازمندی است که به دلایل گوناگون قادر به کار نیستند یا درآمد آنان تکافوی حداقل زندگی آنان را نمی‌کند.

 

ج- حوزه امدادی: شامل امداد، نجات در حوادث غیرمترقبه.

 

در ماده سه این قانون وظایف حوزه بیمه‌ای به شرح زیر تعریف می‌شود :

 

الف-گسترش نظام بیمه‌ای و تامین سطح بیمه همگانی برای آحاد جامعه با اولویت دادن به بیمه های مبتنی بر بازار کار و اشتغال

 

ب-ایجاد هماهنگی و انسجام بین بخش‌های مختلف بیمه های اجتماعی و درمانی

 

ج- اجرای طرح بیمه اجباری مزدبگیران

 

د- تشکیل صندوق‌های بیمه‌ای موردنیاز از قبیل بیمه حرف و مشاغل آزاد (خویش‌فرمایان و شاغل غیردائم)، بیمه روستاییان و عشایر، بیمه خاص زنان بیوه و سالخورده و خودسرپرست و بیمه خاص حمایت از کودکان

 

هـ-گسترش بیمه های خاص جبران خسارات ناشی از حوادث طبیعی از قبیل سیل، خشکسالی، زلزله و توفان

 

و- پشتیبانی حقوقی از بیمه های تکمیلی

 

ز- نظارت بر عملکرد صندوق‌های بیمه‌ای

 

ح- پیگیری اصلاح اساسنامه‌های شرکت‌ها و صندوق‌های بیمه‌ای به نحوی که اصل بنگاهداری برای شرکت‌ها و صندوق‌های بیمه‌ای لحاظ شود.

 

ط- نظارت بر تعادل منابع و مصارف صندوق‌ها ‌بر اساس علم محاسبات بیمه‌ای

 

ی- اطلاع‌رسانی درخصوص خدمات بیمه‌ای

 

تبصره۱ـ هر صندوق بیمه‌ای می‌تواند در یکی از دو حوزه بیمه اجتماعی و درمانی یا در هر دو فعالیت نماید.

 

تبصره۲ـ دولت مکلف است ظرف مدت دو سال از تاریخ ابلاغ این قانون، امکان تحت پوشش بیمه قرار گرفتن اقشار مختلف جامعه ازجمله روستاییان، عشایر و شاغلان فصلی را فراهم نماید.

 

تبصره۳ـ تعهدات قبلی سازمان‌ها و صندوق‌های بیمه‌گر به افراد تحت پوشش مشروط برآن که فقط در یک سازمان یا صندوق عضویت ‌داشته‌اند کماکان به قوت خود باقی است و مازاد برآن در صورت تامین منابع و بار مالی لازم از سوی این نظام برقرار خواهد شد.

 

در ماده ۱۲ ارکان چهارگانه نظام جامع تامین اجتماعی به ترتیب ذیل تعیین شده است:

 

۱ـ شورای‌عالی رفاه و تامین اجتماعی

 

۲ـ وزارت رفاه و تامین اجتماعی

 

۳ـ نهادها، سازمان‌ها، مؤسسات و صندوق‌های اصلی هریک از قلمروهای «بیمه های اجتماعی»، «بیمه های خدمات درمانی»، «امور حمایتی» و «امور امدادی» که وظیفه مدیریت و ساماندهی منابع این نظام اعم از منابع عمومی و یارانه‌های تخصیصی از سوی وزارتخانه و نیز منابع حاصل از مشارکت شرکای اجتماعی خود را داشته یا تصدی وظایف اجرایی در قلمروهای مختلف بیمه های اجتماعی، بیمه های خدمات درمانی، امور حمایتی و امور امدادی را به نمایندگی از سوی دولت برعهده دارند.

 

۴ـ مؤسسات کارگزاری: شامل شرکت‌های بیمه تجاری، شهرداری‌ها، ‌ده‌داری‌ها و سایر ظرفیت‌های ساختاری در قالب بانک، صندوق، شرکت و بنگاه‌های خدماتی و نهادهای خیریه و مدنی است که در سطح کارگزار اجرایی نظام جامع تامین اجتماعی در قالب قراردادها و تفاهم‌نامه‌های منعقده فعالیت خواهند داشت.

 

درتبصره ۲ این ماده تکلیف نام‌گذاری نهادهای بیمه‌ای ‌به این شرح مشخص می‌شود:

 

تبصره۲ـ با توجه به «ماهیت امور بیمه‌ای» کلیه عناوین تشکیلاتی و سازمانی نهادهای فعال در قلمروهای بیمه اجتماعی و درمانی به «صندوق» تغییر نام خواهند یافت^[۳۳].

 

فصل سوم : استراتژی های تأمین اجتماعی

 

مبحث اول : استراتژیهای تأمین اجتماعی

 

در دوره جدید تأمین اجتماعی پس از تدوین استاندارد حداقل با توجه به هزینه های اقتصادی و اجتماعی موجود در هر کشور و امکانات قابل وصول جهت تأمین مالی هزینه های مربوط به حمایت های مذکور، دو دیدگاه زیر در برقراری طرح های حمایتی نزد برنامه ریزان و تصمیم گیرندگان نظام های تأمین اجتماعی کشورهای جهان متبلور می‌گردد:

 

الف: نگرش مبتنی بر اشتغال و بیمه ای

 

ب: نگرش همگانی و غیر بیمه ای

 

رفتار توده وار

 

توده واری آگاهانه

 

توده واری ناآگاهانه

 

توده واری غیر عقلایی

 

توده واری عقلایی ( ‌بر اساس منافع )

 

 

 

شکل ۲-۳ : طبقه بندی رفتار توده وار (سعیدی و فرهانیان، ۱۳۹۰، ص ۵۱۰)

 

۲-۲-۹-۲- طبقه بندی رفتارهای توده ای

 

رفتارهای توده ای را به دو دسته عقلایی و غیر عقلایی یا شبه عقلانی می توان تقسیم کرد. دیدگاه غیرعقلایی بر جنبه روانشناسی سرمایه گذاران متمرکز می شود. اعتقاد این دیدگاه بر این است که مدیران بدون مدنظر قرار دادن تجزیه و تحلیل های عقلایی، صرفا به تقلید کورکورانه از یکدیگر روی می آورند، در نتیجه سرمایه گذاران عاقل تر قادر به کسب سود بیشتری از این رفتار هستند. در مقابل توده واری عقلایی، بر تصمیمات بهینه ای تمرکز دارد که در اثر اختلالات اطلاعاتی یا موضوعات انگیزشی تخریب می‌شوند و دیدگاه عقلایی خارجی بر اثرات خارجی، برتصمیم گیری بهینه متاثر از مشکلات بر سر راه اطلاعات و اعمال انگیزشی متمرکز می شود (دونو و ویچ^[۱۱۰]، ۱۹۹۶).

 

علل اصلی توده واری عقلایی (‌بر اساس منافع) عبارتند از: دغدغه شهرت، سیستم جبران خدمات و استفاده از تکنیک های یکسان و علل اصلی توده واری غیر عقلایی شامل: نبود شفافیت اطلاعاتی، ‌توسعه نیافتگی نهادهای تخصصی و الگوی فرهنگی جامعه و کم عمق بودن بازار سهام. (سعیدی و فرهانیان، ۱۳۹۰، ص۵۱۱)

 

طبقه بندی رفتار توده واری عقلایی و توده واری غیر عقلایی به شرح شکل ۲-۴ می‌باشد:

 

دغدغه شهرت

 

نبود شفافیت اطلاعاتی

 

توسعه نیافتگی نهادهای تخصصی

 

الگوی فرهنگی جامعه

 

کم عمق بودن بازار سهام

 

توده واری

 

غیر عقلایی

 

سیستم جبران خدمات

 

سیستم جبران خدمات

 

استفاده از تکنیک های یکسان

 

توده واری عقلایی

 

(‌بر اساس منافع )

 

شکل ۲-۴ : توده واری عقلایی (‌بر اساس منافع ) و غیر عقلایی (سعیدی و فرهانیان، ۱۳۹۰، ص ۵۱۲)

 

الف – رفتارهای توده ای مبتنی بر اطلاعات و آبشارها :

 

کلی ترین تعبیر و تفسیری که هم اکنون بتوان از رفتار توده وار ارائه نمود، شاید زنجیره های اطلاعاتی باشند، که توسط بیچاندنی و همکاران (۱۹۹۲) و ولچ‌^[۱۱۱](۱۹۹۲) معرفی گردید. زنجیره های اطلاعاتی حاکی از آن است که افراد حاضر در آخرین حلقه های یک زنجیره اطلاعاتی، اطلاعات خود را از اقدامات افراد حلقه های پیشین خود به دست می آورند و به دلخواه تصمیم به نادیده گرفتن اطلاعات خود و تبعیت از اقدامات دیگران می گیرند. الگوی اصلی زنجیره واری اطلاعاتی زمانی کاربرد دارد که، اعمال و اقدامات دیگران به جای اینکه اطلاعات خصوصی برای خود آن ها باشد، قابل مشاهده برای عموم باشند. اعتقاد بر این است که مدیران با مشاهده تصمیمات مدیران قبلی، به اطلاعاتی در خصوص این نکته دست می‌یابند که چه موقع باید اطلاعات خصوصی خود را، به طور کاملاً عقلایی نادیده بگیرند (خاکساری، ۱۳۹۰، ص ۲۹).

 

ب – رفتارهای توده ای مبتنی بر شهرت :

 

شارفشتین واشتین^[۱۱۲] (۱۹۹۰)، ترومن^[۱۱۳] (۱۹۹۴)، زوبیل^[۱۱۴] (۱۹۹۵)، پرندرگاست و استول^[۱۱۵] (۱۹۹۶) و گراهام^[۱۱۶] (۱۹۹۵) نظریه دیگری را ‌در مورد توده واری بر مبنای نگرانی در خصوص حسن شهرت برای مدیران صندوق و تحلیل گران، بیان کردند. نگرانی برای شغل و حسن شهرت معمولاً در نتیجه عدم اطمینان در خصوص توانایی یا مهارت یک مدیر خاص رخ می‌دهد. عقیده اصلی در این مورد توسط شارفشتین و اشتین بیان شد که، اگر یک مدیر سرمایه گذاری یا مشتری او ‌در مورد توانایی او برای انتخاب بهترین سهم دچار
عدم اطمینان هستند، پیروی او از سایر متخصصان سرمایه گذاری، عدم اطمینان ‌در مورد توانایی اش جهت اداره پرتفوی را در هاله ای از ابهام نگه خواهد داشت. ‌بنابرین‏ اگر سایر متخصصان سرمایه گذاری در وضعیت مشابهی باشند، توده تشکیل خواهد شد (بیچاندانی و شرما، ۲۰۰۱).

 

‌بنابرین‏، شکل گیری رفتار توده عقلایی می‌تواند ناشی از موضوعات مرتبط با مسئله مالک – مدیر نیز باشد، زیرا معمولاً ارزیابی عملکرد مدیران بر اساس عملکرد نسبی آن ها و نه عمکرد مطلق انجام می شود. (مرک^[۱۱۷] و همکاران ۱۹۸۹)، به طور مستدل نشان دادند که حسن شهرت مدیران برتر با ناتوانی ها و شکست های آن صنعت ارتباط ندارد، بلکه با عملکرد ضعیف شرکتی در همان صنعت مرتبط است. چنین الگوهای
رفتار توده وار، حکایت از آن دارد که هر یک از مدیران تقلید و متابعت از رفتار و اقدامات دیگر مدیران را ترجیح می‌دهند، به نحوی که به طور کامل اطلاعات خصوصی خود را نادیده می گیرند تا از آشکار شدن ناتوانی یا ضعف هایشان اجتناب نمایند (دونو و ولچ، ۱۹۹۶) .

 

ج – رفتارهای توده ای مبتنی بر نظام پاداش و جزا

 

اگر حقوق و دستمزد یک مدیر سرمایه گذاری وابسته به عملکرد او در مقایسه با سایر مدیران باشد، این مسئله موجب تحریف انگیزه های مدیر و تشکیل پرتفوی غیر بهینه می‌گردد، که نهایتاًً نوعی از توده واری را به همراه دارد (برنان^[۱۱۸]، ۱۹۹۳ و رول^[۱۱۹]، ۱۹۹۲).

 

ماگ و نیک ^[۱۲۰]۱۹۹۶، یک سرمایه گذار ریسک گریزی را درنظر گرفتند که درآمد او با بالا رفتن میزان کارایی و بازده شخصی اش با توجه به یک معیار سنجش که این معیار می‌تواند عملکرد گروهی مجزا از سرمایه گذاران و یا بازده یک شاخص مورد نظر باشد، افزایش و کاهش می‌یابد و اطلاعات خصوصی سرمایه گذار و معیار سنجشی که انتخاب نموده است از نقص اطلاعات برخودار بوده و اطلاعات محرمانه ‌در مورد بازده سهام را نمی داند. سرمایه گذار ‌بر اساس معیار سنجه خاصی که در نظر گرفته، تصمیم به سرمایه گذاری می‌گیرد، سپس با ارائه آن به کارگزار پس از بررسی و مشاهده نتایج این معیارها یک پرتفوی خاص را به سرمایه گذار ارائه می‌دهد. ‌بنابرین‏ کارگزار تمایل به تقلید از معیار دارد، یعنی پرتفوی سرمایه گذاری بهینه او پس از مشاهده اقدامات معیار، به پرتفوی معیار بسیار نزدیک می‌گردد. از سوی دیگر طرح در نظر گرفته شده برای پرداخت حقوق و دستمزد دلیل مضاعفی از سوی کارگزار برای کپی برداری و تقلید از معیارها و سنجه های در نظرگرفته شده است. این واقعیت که میزان حقوق و دستمزد کارگزار به دلیل عدول و دوری گزیدن از این معیارها ممکن است کاهش یابد باعث می شود تمایل مدیر برای سوق دادن سرمایه به سوی پرتفوی به دست آمده از این معیارها افزایش یافته به نوعی که سرمایه گذار فقط دارد با آنچه خود دارد و می‌داند سرمایه گذاری می‌کند. برخی فرآیندهای اجتماعی وجود دارند که می‌توانند سبب تقویت همگرایی و یا واگرایی رفتار شوند که می توان آن ها را در قالب زیر دسته بندی کرد:

 

1. 1. اثرات خارجی دستاوردها: معمولاً اثر شبکه ای یا ‌مکمل‌های استراتژیک نامیده می شود، مثلاً فردی از ایمل استفاده می‌کند چون همه این کار را می‌کنند.

 

1. 1. مجازات به مجرد انحراف: مانند زمانی که مخالفان در یک حکومت دیکتاتوری زندانی می‌شوند یا مورد شکنجه قرار می گیرند.

 

1. 1. اثر متقابل ترجیحات: مثلاً برخی در یک فصل لباسی را می پوشند فقط ‌به این دلیل که بقیه این کار را انجام می‌دهند و گروهی دیگر ممکن است از مثلاً رنگ خاصی استفاده نکنند فقط ‌به این دلیل که مد شده است.

 

1. 1. ارتباطات مستقیم: برخی به سادگی میان دو گزینه تعیین می‌کنند کدامیک بهتر است ، اما ‌به این راحتی ها هم نیست زیرا اینجا مسئله اعتبار مطرح می شود.

 

 

مجمع تشخیص مصلحت نظام در ‌آبان‌ ماه سال ۱۳۷۰ قانون تشکیل محکمه عالی انتظامی قضات را که برای پنج سال لازم الاجرا بود تصویب نمود ، ماده ۱ مصوبه مذبور رئیس قوه قضائیه اجازه می‌داد که هرگاه قاضی مشاغلی را طبق موازین شرعی فاقد صلاحیت تصدی امر قضا نداند موضوع را به یک کمیسیون کارشناسی با ترکیب خاص ارجاع می‌کند (استنباط از این ماده این نکته را می‌رساند که اگر قاضی بازنشسته یا حین بازنشستگی باشد این ماده قابل اعمال نخواهد بود) تا پس از بررسی کمیسیون مذکور صلاحیت یا عدم صلاحیت قاضی در محکمه انتظامی، مطرح نسبت به گزارش مذبور اتخاذ تصمیم نماید.

 

در اردیبهشت سال ۱۳۷۶ با پایان یافتن مدت اعتبار مصوبه مذکور در قانون رسیدگی به صلاحیت قضات» در مجلس شورای اسلامی تصویب گردید آئین نامه اجرایی این قانون در تاریخ ۲۸/۲/۱۳۸۲ به تصویب رئیس قوه قضائیه رسید.

 

به موجب ماده ۱ این قانون رسیدگی به صلاحیت قضاتی که صلاحیت آنان طبق موازین شرعی و قانونی از ناحیه مقامات مصرحه در این قانون مورد تردید است ، از طریق محکمه عالی انتظامی قضات صورت می‌گیرد. این محکمه از سه نفر قاضی گروه ۸، به انتخاب رئیس قوه قضائیه که صلاحیت عزل آن ها را نیز دارا است تشکیل می‌شود.

 

رئیس قوه قضائیه، رئیس دیوان عالی کشور، دادستان کل کشور، رؤسای شعب دادگاه – عالی انتظامی قضات، دادستان انتظامی قضات، رئیس سازمان بازرسی کل کشور و رئیس سازمان قضایی نیروهای مسلح نسبت به قضات این سازمان مقاماتی می‌باشند که ‌بر اساس ماده ۲ قانون مذبور می‌توانند صلاحیت قاضی را مورد تردید قرار بدهند.

 

مقامات مذبور چنانچه صلاحیت قاضی را مورد تردید قرار دهند ابتدا می‌بایست موضوع را به یک کمیسیون کارسناسی ارجاع دهند. این کمیسیون از معاون قضایی رئیس قوه قضائیه، معاون حقوقی و امور مجلس وزارت دادگستری، معاون قضایی رئیس دیوانعالی کشور، معاون قضایی دادستان کل کشور و دادستان انتظامی قضات تشکیل می شود. کمیسیون بررسی و حداکثر نتیجه را ظرف سه ماه به محکمه عالی انتظامی قضات گزارش خواهد داد. چنانچه اکثریت اعضای محکمه رأی‌ برعدم صلاحیت قاضی مشتکی عنه صادر نمایند به یکی از مجازات‌های مندرج در ماده ۴ قانون مذکور انفصال دائم از مشاغل قضایی، بازخرید یا بازنشسته شدن و چنانچه عدم صلاحیت قاضی ناشی از عدم توانایی نسبت به وظایف محوله باشد به وضعیت اداری تبدیل خواهد شد. چنانچه عمل ارتکابی قاضی مشتکی عنه عنوان جزائی نیز داشته باشد مدارک مربوطه به مراجع صالح قضایی جهت رسیدگی ارسال خواهد شد، رأی‌ دادگاه تاثیری در حکم محکمه عالی نخواهد داشت.

 

تجزیه و تحلیل انتقادی قانون مذبور از حوصله این بحث خارج است. اما در هر حال با وجود دادگاه عالی انتظامی قضات، وجود نظام نامه راجع به تشخیص انواع تقصیرات انتظامی قضات و تعیین مجازات آن ها مصوب ۱۳۰۴ وجود محکمه عالی انتظامی مرجع موازی،‌و ‌بنابرین‏ غیر لازم تشخیص می‌گردد و انگیزه تشکیل آن بسیار مبهم بوده و بر پیکر آسیب دیده و نه چندان قوی و مطمئن استقلال قاضی را در کشورمان تهدید می‌کند عدم توجه به استقلال و تضمینات شغل قاضی در این قانون تا آنجا است که ماده ۵ آن احکام صادره از محکمه مذبور را قطعی اعلام موده است.^[۴۸] این در حالی است که اخراج یک کارگر ساده از کار خانه ‌به این آسانی و راحتی نیست، زیرا در این مورد چندین مرجع اعتراض و تجدیدنظر پیش‌بینی شده است.^[۴۹]

 

۲ـ۳ـ سابقه نظارت انتظامی بر عملکرد قضات

 

نظارت انتظامی بر امور قضات تاریخ دیرینه ای دارد که مواردی از آن حتی در قل از ظهور رسول اکرم و برقراری دین مبین ماهده می شود. با به قول مورخین یونانی و سنگ نوشته های آشوری و کتاب تورات یهود، ماده از نخستین کسانی بودند که در امر قضاء سخت گیر و تخلف از قانون را روا نمی داتشند ومتخلفین را به شدت مجازات می‌کردند و این روش به دولت هخامنشیان نیز سرایت کرد. به نوشته کریستین سن دانمارکی عموماً در ایان باستان عدالت مقام مهمی داشته و از زمان هخامنشیان قراین کافی در دست است که پادشهاهان جداً مراقب حسن جریان قوه قضاییه و درستکاری قضات آن بوده اند. هردوت مورخ یونانی می نویسد که بازرسی نسبت به عملیات و تصمیمات قضایی در ایران باستان خیلی دقیق و شدید و قضاتی که تصمیمات ناروا و مغرضانه می گرفتند شدیداًً مورد بازخواست و حتی کیفر قرار می گرفتند. مشهور است در زمان کمبوجیه شخصی به نام ( سی سام) که از اشراف بود و کمبوجیه او را چون چشم گرامی می داشت قضاوت می کرد. روزی به کمبوجیه خبر رسید که میان مرد ثروتمند و شخص بینوایی اختلاف افتاده است و ( سی سام)جانب آن ثروتمند را گرفته، و به ناحق رأی داده است و رأی وی باعث ضرر و زیان مرد تهیدست شده است. به محض وصول خبر، کمبوجیه یکی از نزدیکان خود را مأمور تحقیق این امر نمود. نتیجه تحقیقات نیز حکایت از صحت خبر واصله و رأی ناصواب سی سام داشت. به دستور کمبوجیه قاضی را به حضور وی آوردند. کمبوجیه با تندی او را مورد مؤاخذه قرار داده و اعلام کرد که عمل وی جزایی جز مرگ ندارد، سپس به دستور کمبوجیه سر از تن وی جدا کردند و پوست بدنش را نیز کنده و بر مسندی که سی سام روی آن قضاوت می کرد گستردند. آنگاه ب دستور کمبوجیه فرزند قاضی متخلف که به کار قضاء مشغول بود جانشین پدر شده و مقرر گردید که بر روی همان مسند بنشیند و در امور قضایی حکم بدهد. پیدا‌ است که قاضی جوان هر گاه می خواست از جاده حق و عدالت منحرف شود آن پوست که در زیر پای او گسترده شده بود، وی را از رفتار ناشایست باز می داشت، زیرا به منزله تازیانه عبرتی بود که مانع عمل خلاف می شد.^[۵۰]

 

فصل دوم:

 

انواع تخلفات انتظامی قضات و مرجع صالح جهت رسیدگی مطابق با قانون نظارت بر رفتار قضات مصوب ۱۳۹۰

 

۱ـ انواع تخلفات انتظامی قضات در قانون نظارت بر رفتار قضات مصوب ۱۳۹۰

 

در فصل نخست این نوشتار، مفهوم قضاوت و قاضی و مسئولیت و مصونیت قاضی را برر سی نمودیم.

 

بیان گردید که قضات دارای مسئولیت کیفری و قضایی هستند. از آنجایی که موضوع پایان نامه پیش رو، مسئولیت انتظامی قضات می‌باشد و مسئولیت انتظامی نیز در گرو تخلف انتظامی می‌باشد. لذا این فصل را اختصاص می‌دهیم به انواع تخلفات انتظامی قضات و همچنین در شماره بعدی مرجع صالح به رسیدگی به تخلفات قضات را بررسی می‌کنیم. مطابق قانون نظارت بر رفتار قضات مصوب ۱۳۹۰ و بیان صریح ماده ۱۳ این قانون، مجازات‌های انتظامی‌قضات سیزده درجه به شرح زیر است:

 

۱ـ توبیخ کتبی بدون درج در سابقه خدمتی

 

۲ـ توبیخ کتبی با درج در سابقه خدمتی

 

۳ـ کسر حقوق ماهانه تا یک سوم از یک ماه تا شش ماه

 

۴ـ کسر حقوق ماهانه تا یک سوم از شش ماه تا یک سال

 

۵ـ کسر حقوق ماهانه تا یک سوم از یک سال تا دو سال

 

۶ـ تنزل یک پایه قضائی و ‌در مورد قضات نظامی‌تنزل یک درجه نظامی یا رتبه کارمندی

 

۷ـ تنزل دو پایه قضائی و ‌در مورد قضات نظامی‌تنزل دو درجه نظامی‌یا دو رتبه کارمندی

 

۸ـ انفصال موقت از یک ماه تا شش ماه

به طور خلاصه، همان گونه که اشاره شد از جمله عواملی که از شکل­ گیری هویت تاثیر می­پذیرد و در برون دادهای رفتاری فرد، در ارتباط با دیگران مطرح می‌شود متغیر سلامت اجتماعی است. ازطرفی از عواملی که می ­تواند شدت این رابطه را تحت تاثیر قرار ­دهد متغیر گرایش به تفکر انتقادی است. البته میزان این شدت رابطه به نقش این متغیر به عنوان نقش واسطه ­ای یا تعدیل­گر متفاوت خواهد بود. به طور کلی هدف اصلی این پژوهش نیز بررسی نقش گرایش به به تفکر انتقادی در ارتباط با سبک­های هویت و سلامت اجتماعی است

 

۱-۲٫ بیان مسئله

 

برخی از روانشناسان معتقدند انسان در دوره­ نوجوانی از نظر روانی تولدی دوباره می‌یابد و در عین حال بحرانی‌ترین زمان برای سازگاری و شکل‌گیری شخصیت است. زیرا فرد با یک سری از تغییرات ناگهانی مواجه می‌شود باورها و انتظارات وی تغییر یافته، دنیای آشنای کودکی را پشت سر گذاشته و خود را با دنیای جدید و پیچیده رو به رو می‌بیند. کسب هویت، پاسخ نوجوان برای درک خود است که در حین داشتن چیزهای مشترک با دیگران، از آن­ها متمایز و جدا می­ شود. با تشکیل هویت، زندگی فرد هدفی معنادار پیدا می‌کند ( برزونسکی ،۱۹۹۲؛ به نقل فارسی نژاد و همکاران ، ۱۳۸۶ ).

 

با این­که اوج هویت‌یابی مختص دوره­ نوجوانی است اما با استناد به نظریات جدید در این راستا، دستیابی به هویت معمولا در دهه سوم زندگی فرد رخ می‌دهد. لطف‌آبادی (۱۳۸۴) علت طولانی شدن دوران نوجوانی را، پیچیدگی‌های زندگی در جوامع امروزی، طولانی شدن تحصیلات، و مشکلات استقلال اقتصادی و به دنبال آن دیرتر جدا شدن از والدین و تشکیل زندگی مستقل، بیان می‌کند. رسیدن ‌به این استقلال در بسیار از موارد در سن ۲۰ -۲۵ سالگی می­رسد.

در این دوره جوانان تلاش می‌کنند تا به خودمختاری و استقلال بیشتری دست یابند تا بتوانند نقش‌های بزرگسالی را بپذیرند، روابط دوستانه و صمیمانه جدیدی تشکیل دهد و حس هویت خود را تحکیم یا بازسازماندهی کند (بروکس و دوبویس^[۳]، ۱۹۹۵).

 

از عواملی که از شکل­ گیری هویت تاثیر می­پذیرد و در برون دادهای رفتاری فرد ، در ارتباط با دیگران مطرح می‌شود متغیر سلامت اجتماعی^[۴] است. به طوری که انتظار می‌رود افرادی که در دست­یابی به هویت موفق بوده ­اند ارزیابی‌هایی مثبت در رفتارها و بازخوردهای خود دارا هستند و به طور کلی از سلامت اجتماعی بالاتری بهره‌مند هستند.

 

گنجی (۱۳۸۵)، شکل‌گیری و رشد هویت را از طریق روابط و معاشرت با دیگران و در بطن اجتماع می‌داند در این بین آن­چه بیشترین اهمیت را دارد سلامت روانی، ذهنی و اجتماعی است. ‌بنابرین‏ در کسب هویت هم خود فرد، هم عوامل دیگری از جمله محیط و اجتماع، اعضای خانواده، همکاران، همسایگان و به طور کلی اجتماع نیز تاثیر خواهد گذاشت و فرد در صورتی از سلامت اجتماعی بهنجار برخوردار خواهد بود که بتواند با محیط خود سازگار شود چنین فردی می‌تواند تغیرات فردی و اجتماعی را یکپارچه کند و به خویشتن پنداری مثبتی دست یابد و هویت خود را شکل دهد، اگر نتواند به چنین هویتی دست یابد با هویتی سردرگم و به عبارتی با بی‌هویتی مواجه خواهد شد که پیامد چنین هویتی تزلزل در اعمال و رفتار، و به خطر افتادن سلامت اجتماعی فرد است

سازمان بهداشت جهانی(who ) سلامت اجتماعی را به عنوان یکی از عوامل بهداشت روان برمی‌شمرد. در تعریف سلامت اجتماعی، تأکید به ارزیابی شخصی فرد از نحوه­ عملکردش در اجتماع و نگرش وی نسبت به افراد و گروهای اجتماعی است (کیس ،۲۰۰۲).

 

« سلامت اجتماعی ظرفیت کامل زندگی کردن به شیوه‌ای است که مارا قادر به درک ظرفیت‌های طبیعی خود می‌کند و به جای جدا کردن ما از سایر انسان‌هایی که دنیای ما را می‌سازند، نوعی وحدت بین ما ودیگران به وجود می‌آورند. سلامت اجتماعی نقش محافظت کننده‌ای در مقابل با فشارهای روانی دارد که از فرد در مقابل وقایع فشارآور زندگی اجتماعی حمایت می‌کند» ( صبوری، ۱۳۹۰، ۱۹و۲۰).

 

تحقیقات زیادی نشان دادند آن­چه در تقویت عملکرد و سلامت روانی – اجتماعی فرد نقش مهمی ایفا می‌کند تعهدات ثابت شخص است به طوری که افرادی که تعهد کمتری دارند یعنی یک دیدگاه ثابت و روشن ‌در مورد خود و دنیایی که در آن زندگی می‌کنند ندارند، امکان دارد اجتماع را به صورت یک مجموعه پر از هرج و مرج، تصادفی و بدون هیچ قابلیت پیش ­بینی که نمی‌توان مدیریت کرد بپندارند یعنی از سلامت اجتماعی پایینی برخوردار هستند (برزونسکی، ۲۰۰۳).

 

از طرفی تشکیل هویت در دوران نوجوانی دارای دو وجه متضاد است یکی انطباق با خود یا “خود اثبات گرا” و دیگری انطباق با محیط ویا “خود فزاینده” است زمانی که بین این دو جنبه متفاوت از خود، عدم تعادل رخ دهد تعادل روانی و سلامت فرد را به خطر می‌کشاند. تغییر در عملکرد شخصی و اجتماعی به عنوان منبع پردازش از اطلاعات باعث ایجاد این عدم تعادل می‌شود. انطباق مؤثر با محیط به معنی سازگاری با مجموعه ­ای از نظام‌های بیرونی مثل دوستان، همسالان، نقش‌های تجویز شده از سوی گروه‌های اجتماعی و نظام‌های آموزشی است. که پیش نیاز سلامت اجتماعی فرد را تأمین می‌کند(کیس ،۱۹۹۸ ؛ به نقل فارسی نژاد و همکاران ، ۱۳۸۶).